Cục

Nhập môn

Cục là một con số từ 2 đến 6 gắn với ngũ hành, cho biết lá số thuộc Thủy nhị cục, Mộc tam cục, Kim tứ cục, Thổ ngũ cục hay Hỏa lục cục. Có nó mới an được sao Tử Vi và mở ra các đại vận, nên đây là bước không thể bỏ khi lập lá số.

Trung cấp

Cục được định từ thiên can và địa chi của cung Mệnh. Trước hết an thiên can cho mười hai cung theo năm sinh, rồi đếm địa chi đến cung Mệnh để lấy can chi của cung ấy; cặp can chi này ứng với một ngũ hành, mà mỗi ngũ hành có số cục riêng: Thủy 2, Mộc 3, Kim 4, Thổ 5, Hỏa 6. Có cục rồi mới khởi Tử Vi: lấy ngày sinh chia cho số cục, thương và dư quyết định vị trí sao Tử Vi, từ đó an tiếp chòm Tử Vi và cả hệ Thiên Phủ đối xứng qua trục Dần Thân. Cục cũng là mốc để khởi đại vận, mỗi vận mười năm đi theo chiều và vị trí nhất định tùy âm dương của năm sinh và giới tính. Khi luận, cục cho biết khí chất chung của lá số: Thủy nhị cục thiên về mềm, Mộc tam cục thiên về sinh trưởng, Kim tứ cục thiên về cứng rắn, Thổ ngũ cục thiên về bền dày, Hỏa lục cục thiên về bốc. Cục còn quyết định tuổi khởi vận nên ảnh hưởng trực tiếp đến việc định thời điểm hung cát.

Chuyên sâu

Có ba lối khởi Tử Vi, đều dựa trên cục. Lối thứ nhất là khởi Tử Vi quyết: sáu năm năm bốn ba hai ứng với Dậu Ngọ Hợi Thìn Sửu, tức Dậu khởi Hỏa lục cục, Ngọ khởi Thổ ngũ cục, Hợi khởi Kim tứ cục, Thìn khởi Mộc tam cục, Sửu khởi Thủy nhị cục; lấy số cục trừ số ngày, thương số dời cung trước, nếu chia không dư thì khởi Hổ Khẩu, nếu ngày sinh nhỏ hơn cục thì vào thẳng cung trung thủ. Lối thứ hai là chưởng quyết: chia ngày sinh cho số cục lấy thương và dư, theo vị trí ngũ hành cục tìm số dư, từ cung trước cung đó khởi thuận đến thương số; ngày sinh nhỏ hơn cục thì đặt Tử Vi ngay tại cung ứng với số ngày sinh; chia hết thì nhất luật từ cung Dần đếm thuận đến thương số. Lối thứ ba tính gọn hơn: lấy ngày sinh cộng thêm một rồi chia cho số cục, xét chẵn lẻ của kết quả để chọn chiều đếm từ cung Dần. Ba lối này là chỗ các sách chép khác nhau, hành nghề cần đối chiếu lá số cụ thể để chọn lối cho ra vị trí Tử Vi hợp lý, vì lệch một cung Tử Vi là lệch toàn bộ chòm Tử Vi lẫn Thiên Phủ. Về cát hung, cục không tự nói tốt xấu; nó chỉ là khung. Cái đáng luận là cục có sinh cho bản mệnh và chính tinh tại Mệnh hay không, cục có bị hành của sao chủ Mệnh khắc chế hay không. Cùng một chính tinh đắc địa, đóng ở Thủy nhị cục khác hẳn khi đóng ở Hỏa lục cục về nhịp phát và mức bền. Trường hợp đặc biệt: người sinh ngày mồng một đến mồng năm thường rơi vào tình cảnh ngày sinh nhỏ hơn số cục, phép an phải xử theo lối riêng đã nêu, không được chia như thường; ngày sinh chia hết cho cục cũng phải theo luật khởi từ Dần, bỏ qua bước số dư. Khi cục và bản mệnh tương khắc, không vội kết luận xấu mà phải xem thêm chính tinh, phụ tinh và vòng Thái Tuế đóng tại Mệnh để cân lại.