Công cụ
Từ điển huyền học Tử Vi Đẩu Số

Xung chiếu

Còn gọi: xung · chiếu · xung phá

沖照

Nhập môn

Xung chiếu là quan hệ giữa hai cung đối diện nhau trên lá số, cách nhau đúng sáu cung. Sao nằm ở cung này nhìn thẳng sang cung kia, tác động qua lại, nên khi luận một cung phải xem cả cung đối diện của nó.

Trung cấp

Trên vòng 12 cung, mỗi cung có một cung đối diện nằm chếch qua tâm, tính từ cung gốc đi sáu bước là tới. Tý xung Ngọ, Sửu xung Mùi, Dần xung Thân, Mão xung Dậu, Thìn xung Tuất, Tỵ xung Hợi. Sao ở cung đối diện được gọi là xung chiếu hay chiếu về, khác với tam hợp là góc 120 độ và giáp là hai cung kề bên. Xung chiếu mạnh hơn giáp, yếu hơn đồng cung, nhưng có tính đối kháng rõ: sao tốt chiếu sang thì trợ lực, sao xấu chiếu sang thì phá. Vì thế khi xem một cung, người luận phải đặt nó trong bộ ba cung gồm chính cung, cung xung chiếu và hai cung tam hợp; riêng xung chiếu cho biết mặt trái của vấn đề, cái bên ngoài đè vào. Thiên Tướng thủ mệnh chẳng hạn, gặp Hỏa Tinh, Linh Tinh xung phá thì bị coi là tàn tật, vì Thiên Tướng vốn không sợ sát tinh nhưng kỵ hai sao hỏa này.

Chuyên sâu

Cổ pháp coi xung chiếu là một trong ba thế hội chiếu, cùng với tam hợp và giáp. Khác biệt nằm ở chỗ tam hợp là đồng loại tụ nhau thành thế, xung chiếu là hai bên đối lập nên vừa tiếp sức vừa triệt tiêu. Một cung Vô Chính Diệu thường phải mượn sao ở cung xung chiếu để luận, đó là lệ mượn tinh đẩu, và khi mượn thì sao mượn vẫn mang tính xung chiếu, tức là có thể đẹp mà cũng có thể phản. Các cặp xung chiếu cố định của 12 cung địa chi tạo nên những trục như Tý Ngọ, Mão Dậu, Thìn Tuất, Tỵ Hợi; mỗi trục có khí chất riêng, nên cùng một sao chiếu từ Ngọ sang Tý không giống khi chiếu từ Dậu sang Mão.

Điều kiện cát hung: sao miếu vượng ở cung đối diện chiếu sang thì lực trợ đủ, sao hãm địa chiếu sang thì thành gánh nặng. Sát tinh, bại tinh xung chiếu thường ứng vào biến cố, phá cách; cát tinh xung chiếu ứng vào quý nhân từ ngoài tới, cơ hội đến từ hướng đối lập với nơi mình đứng. Xung chiếu còn mang nghĩa thời gian: sự việc hay đến từ phía đối diện, từ người ngoài, từ nơi xa.

Trường hợp đặc biệt đáng lưu ý là khi hai cung xung chiếu cùng có sao mạnh, thế giằng co khiến đương số vừa được vừa mất, như Thiên Tướng gặp Hỏa Tham xung chiếu thì có hoạnh phát nhưng hoạnh phá theo sau, phú quý khó bền. Các trường phái có chỗ không đồng: có thuyết cho xung chiếu chỉ luận khi cung chính Vô Chính Diệu, thuyết khác vẫn luận xung chiếu song song dù chính cung có sao; cũng có thuyết phân biệt chiếu và xung phá theo cường độ, cho rằng sao hãm mới gọi là xung phá còn sao vượng chỉ gọi là chiếu. Người hành nghề nên xét cả cường độ sao lẫn vị trí miếu hãm trước khi kết luận cát hung.

Xem thêm: Giáp cung · Thiên Tướng · Hỏa Tinh · Linh Tinh

Học quán Sơn Chu biên soạn · cập nhật 02/11/2026

山朱