Trí Bản Đề Cương (智本提綱)

Giới thiệu

10 v. ; 29 cm

Tác giả: Yang, Shen Nhà xuất bản: [China : s.n.] Năm: 1747 Số trang (bản quét): 262 Chủ đề: Political ethics · Divination · Conduct of life

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/zhibentigang08yang/zhibentigang08yang.pdf

Đánh giá

Zhi ben ti gang — theo tựa Việt hoá mà dữ kiện cung cấp — là một tài liệu tiếng Trung dạng bản khắc, gồm 10 quyển, khổ 29 cm, tất cả 262 trang. Bản đang lưu không kèm tên nhà in, chỉ ghi năm 1747, tức niên hiệu Càn Long thứ mười hai dưới triều Thanh. Tác giả trên bản ghi là Dương Thận. Việc quy thuộc này cần dè chừng: có thể đây là tên người biên tập, người hiệu khắc hoặc người đề tựa chứ không hẳn là tác giả của toàn bộ nội dung. Thư tịch khắc in đời Thanh, nhất là loại sách bói toán và khuyến thiện lưu hành ngoài chợ sách, thường không có tác giả đích thực; người đứng tên bản khắc khi thì là người đề bạt, khi thì là thư phường mượn danh để bán.

Nhìn phân loại trong kho là Bói toán, cùng ba chủ đề gắn kèm — luân lý chính trị, bói toán, xử thế — có thể đoán đây là loại sách đặt thuật số và đạo đức cạnh nhau, một kiểu văn bản đời Thanh khá phổ biến: lấy quẻ, số mệnh làm đầu mối rồi từ đó dẫn ra chuyện ăn ở, khuyên răn tu thân. Ta không đọc được bản này, nên không đi xa hơn những gì dữ kiện cho phép. Điều duy nhất nói chắc được là sách không phải kinh điển Nho gia, mà thuộc dòng dân gian, khác với các sách bói chính thống như kinh Dịch hay Bốc phệ bản truyện.

Truyền bản: 10 quyển gộp trong 262 trang cho thấy có thể là tập hợp nhiều tác phẩm nhỏ khắc chung một đôi, hoặc một bộ duy nhất chia quyển rất mỏng. Đây là giả thuyết, không phải kết luận, vì thiếu thông tin về bản in và dị văn.