Tử Bình Chân Thuyên
Giới thiệu
Một trong "Tứ thư mệnh học" — bốn bộ được giới mệnh lý xếp vào hàng kinh điển, cùng với Trích Thiên Tuỷ, Tam Mệnh Thông Hội và Cùng Thông Bảo Giám.
Sách do Thẩm Hiếu Thiêm soạn đời Thanh, ghi lại kinh nghiệm thực học cả đời nghiên cứu của ông. Khi ra đời đã được các nhà mệnh lý đương thời đánh giá cao và lấy làm sách tham khảo trọng yếu.
Bản thông dụng hiện nay là bản bình chú của Từ Nhạc Ngô — phần bình chú này giúp người đọc nắm được nguyên lý luận mệnh, nên khi tìm sách nên xem rõ là bản nguyên văn hay bản có bình chú.
Soạn theo: https://tuvilyso.org/forum/topic/43286-chia-se-sach-tu-binh-chan-thuyen-ts-tham-hieu-thiem-scan-nxb-hong-duc/ · https://tuvilyso.org/forum/topic/25164-tu-binh-chan-thuyen-binh-chu-ban-5-cuon-day-du/
Đánh giá
Tử Bình Chân Thuyên là một trong những văn bản căn bản của mệnh lý Tử Bình, nhánh học thuật lấy can chi của bốn trụ (năm, tháng, ngày, giờ) làm đơn vị luận giải. Tác phẩm tập trung vào hai khâu cốt lõi mà môn phái này xoay quanh: phân định cách cục và chọn dụng thần, tức xác lập các khuôn mẫu quan hệ sinh khắc giữa các thiên can địa chi, rồi từ đó tìm ra chỗ "dùng" được cho toàn mệnh. Đây là con đường mà giới mệnh lý từ đời Tống trở đi dần tách khỏi lối luận đoán theo thần sát, đưa lý thuyết ngũ hành sinh khắc lên vị trí nền tảng.
Bản ghi tên Thẩm Hiếu Chiêm đời Thanh. Nay giới nghiên cứu thường cho rằng sách do Thẩm Hiếu Chiêm soạn, song phần lớn học thuyết bên trong kế thừa từ truyền thống phái Tử Bình đời Tống, đặc biệt là mạch lý luận của Từ Tử Bình và các trước tác đời sau như Uyên Hải Tử Bình. Việc quy thuộc trọn bộ cho một tay Thẩm vì thế nên hiểu là quy thuộc cho bản hiện hành, không hẳn cho mọi tầng nội dung.
Về truyền bản, sách lưu hành chủ yếu qua nhiều bản khắc và bản in lại với những dị văn nhất định, ảnh hưởng đến cách chia thiên và cách đặt vấn đề ở một số chương. Hiện tài liệu đang lưu là bản tiếng Việt; việc dịch thuật và chuyển hệ thuật ngữ đã làm nảy sinh thêm khác biệt về mặt từ vựng so với nguyên bản chữ Hán, người đọc cần lưu ý khi đối chiếu.
Hướng dẫn ghi nội bộ kho cho rằng sách "hệ thống hóa cách cục và dụng thần", nhưng vì chưa có đủ dữ kiện về bản dịch, dịch giả và lần xuất bản cụ thể, người biên mục không thể xác định đầy đủ quan hệ giữa bản này với các dị bản đang lưu hành.