Khám phá lại Kinh Dịch (Rediscovering the I Ching)

Giới thiệu

Tác giả: Whincup, Gregory Nhà xuất bản: Garden City, N.Y. : Doubleday Năm: 1986 Số trang (bản quét): 266 Chủ đề: Yi jing

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/details/rediscoveringich00whin

Đánh giá

Cuốn này là một trong nhiều bản chuyển dịch Kinh Dịch sang tiếng Anh ra đời trong khoảng hai thập niên sau khi Richard Wilhelm và Cary Baynes công bố bản dịch phổ biến năm 1950, thời điểm giới đọc sách phương Tây bắt đầu tìm hiểu Dịch không chỉ như văn bản bói toán mà như một hệ tư tưởng. Whincup không nằm trong dòng Hán học kinh viện; tên ông gắn với mảng giới thiệu văn hoá Á Đông cho độc giả đại chúng, nên cuốn sách thuộc loại khảo luận kèm dịch giải hơn là công trình ngữ văn học thuần tuý. Việc quy tác giả ở đây đơn giản, không có tranh chấp, nhưng cần lưu ý thêm rằng nhiều bản in lại sau này mang tựa khác hoặc được gộp chung trong các tuyển tập cùng loại.

Về truyền bản, sách do Doubleday ấn hành năm 1986, có thư mục tham khảo ở phần cuối, cho thấy tác giả dựa trên những bản dịch và nghiên cứu tiếng Anh, tiếng Pháp đương thời hơn là tự khảo dị nguyên văn chữ Hán. Đây là điểm cần biết khi đối chiếu: người đọc muốn truy nguyên dị văn giữa các bản Dịch sẽ phải quay về các bản dịch có gốc Hán văn, vì Whincup đi theo hướng diễn giải và tái cấu trúc văn bản cho người đọc phương Tây, không đặt nặng chú giải huấn hỗ. Bản đang lưu là tiếng Anh, không phải nguyên tác Hán, nên mọi nhận định về chữ nghĩa trong sách đều là diễn giải qua một tầng ngôn ngữ.

Cuốn này có ích như một mẫu tiếp cận Dịch giữa thế kỷ XX: nó cho thấy người phương Tây thời đó hình dung Kinh Dịch thế nào, độc lập với truyền thống chú giải Trung Quốc. Không nên dùng nó làm cơ sở duy nhất khi tra cứu quẻ hào hay ý nghĩa nguyên văn, nhưng nó phản ánh một giai đoạn cụ thể của việc tiếp nhận Kinh Dịch ở phương Tây.