Não tướng học trong mối liên hệ với nhân tướng học (Phrenology, in Connection with the Study of Physiognomy)

Giới thiệu

Book digitized by Google and uploaded to the Internet Archive by user tpb.

Tác giả: J[ohann] K[aspar ] Spurzheim, Nahum Capen Nhà xuất bản: Marsh, Capen & Lyon Năm: 1834 Số trang (bản quét): 444

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/phrenologyincon00capegoog/phrenologyincon00capegoog.pdf

Đánh giá

Cuốn sách này là một trong những văn bản đưa tướng pháp học (phrenology) du nhập vào Anh ngữ đầu thế kỷ XIX, đặt nó cạnh khoa tướng mạo (physiognomy) vốn đã có truyền thống lâu đời từ Lavater. Tác giả chính là Johann Kaspar Spurzheim (1776–1832), môn đệ và cộng sự của Franz Joseph Gall, người đã tách khỏi thầy để hệ thống hóa học thuyết theo hướng riêng, nhấn mạnh khả năng cải tạo đạo đức qua giáo dục thay vì thuyết định mệnh sinh học của Gall. Việc quy thuộc cuốn này cho Spurzheim căn cứ vào tên in trên bản, tuy vậy cần lưu ý đây là ấn bản ra sau khi ông mất, nên vai trò của Nahum Capen — người biên tập và cũng là nhà xuất bản ở Boston — trong việc hoàn thiện văn bản còn là điểm học giới chưa thống nhất hoàn toàn.

Về mặt truyền bản, bản đang lưu là ấn bản tiếng Anh do Marsh, Capen & Lyon phát hành năm 1834, tức hai năm sau khi Spurzheim qua đời trong chuyến đi thuyết giảng tại Hoa Kỳ. Sách được số hóa bởi Google và đưa lên Internet Archive qua một người dùng ẩn danh, nên bản điện tử hiện hành phản ánh một bản in cụ thể chứ không đại diện cho toàn bộ các lần tái bản vốn có dị văn. Giới nghiên cứu vẫn tranh luận về mức độ can thiệp của Capen vào nội dung so với bản gốc của Spurzheim, cũng như về niên đại của các phần được cho là viết trước đó.

Điều đáng nói về vị trí của nó trong kho tướng pháp là sự giao thoa giữa hai truyền thống: một bên là đọc tính cách qua nét mặt theo Lavater, một bên là đọc qua cấu trúc sọ theo Gall và Spurzheim. Người học muốn hiểu phrenology thời kỳ đầu ở thế giới Anglophone, và cách nó tự phân biệt với tướng mạo học, khó lòng bỏ qua văn bản này.