Thuật bói Ifá: đối thoại giữa thần linh và con người ở Tây Phi (Ifa Divination)
Thông tin thư mục tham khảo từ archive.org.
Giới thiệu
"The verses of Ifa [Yoruba text with English translation]": p. 140-563; Bibliography: p. 565-575
Tác giả: Bascom, William Russell, 1912- Nhà xuất bản: Bloomington : Indiana University Press Năm: 1969 Số trang (bản quét): 618 Chủ đề: Geomancy -- Africa, West · Ifa · Yoruba (African people) -- Religion
Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/details/ifadivinationcom0000basc
Đánh giá
William Russell Bascom (1912–1981) là nhà nhân học văn hóa Mỹ, gắn bó lâu dài với Đại học California, Berkeley, và nổi tiếng với các công trình điền dã ở Tây Phi. Cuốn sách này là chuyên khảo của ông về Ifa, hệ thống bói toán của người Yoruba, đặt trong khung so sánh rộng hơn về bói toán và tôn giáo Tây Phi. Cần phân biệt Ifa với địa lý thuật (geomancy) theo nghĩa châu Âu dù bảng chủ đề trong kho xếp chung nhóm này; đây là một hệ thống thần học và chiêm nghiệm truyền khẩu, không phải địa lý phong thủy.
Phần thân sách chứa một khối lượng lớn văn bản Ifa ghi lại bằng tiếng Yoruba kèm bản dịch tiếng Anh, cho thấy đây không chỉ là nghiên cứu mô tả mà còn là công trình sưu tầm văn bản có giá trị như một nguồn tư liệu nguyên văn. Bản in năm 1969 của Indiana University Press có phụ lục thư mục riêng, một chuẩn mực hiếm thấy ở các công trình nhân học thời đó khi trích dẫn văn bản truyền khẩu.
Việc quy nội dung cho Bascom là chắc chắn vì ông đứng tên tác giả và đã công bố nhiều nghiên cứu nền tảng về Yoruba trước đó. Tuy nhiên, cần lưu ý giới nghiên cứu còn thảo luận về phương pháp ghi chép và dịch thuật văn bản Ifa: các nhà nghiên cứu hậu thuộc địa đã đặt câu hỏi về việc một học giả ngoài cộng đồng chuyển diễn giải văn bản truyền miệng thành văn bản in ấn, và mức độ đại diện của mẫu thu thập so với toàn bộ kho tàng Ifa vốn rất lớn và biến đổi theo địa phương.
Cuốn này thường được xếp cùng nhóm với công trình của các học giả như Wande Abimbola về văn học truyền khẩu Yoruba. Với người học về tôn giáo châu Phi, đây là một trong những bộ văn bản Ifa tiếng Anh sớm và đầy đặn nhất, đồng thời là dữ liệu nhân học có giá trị về nghi lễ và thi pháp Yoruba. Học quán chỉ lưu bản giới thiệu; bản đầy đủ hiện có bản quyền hạn chế trên Archive.org, độc giả nên tra cứu trực tiếp tại đó.