Kinh Dịch — thánh thư Trung Hoa, sách của biến dịch (I Ching — The Sacred Books of China)
Thông tin thư mục tham khảo từ archive.org.
Giới thiệu
I ching : the sacred books of China, the book of changes
Tác giả: I. Ching; Legge, J Nhà xuất bản: [S.l.] : Dover Năm: 1899 Số trang (bản quét): 502 Chủ đề: Mind, body, spirit: mysticism & self-awareness · Religion · New Age / Body, Mind & Spirit · Eastern · I Ching · Philosophy / Eastern · Eastern - General
Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/iching00jame/iching00jame.pdf
Đánh giá
Đây là bản dịch Kinh Dịch sang tiếng Anh của James Legge, in lại nguyên văn phần dịch thuật trong bộ The Sacred Books of China mà ông thực hiện cho tuyển tập Sacred Books of the East do Max Müller chủ biên. Bản gốc ra đời cuối thế kỷ XIX; lần in này do Dover ấn hành, và việc Dover tái bản các bản dịch cổ điển dưới dạng bìa mềm giá rẻ là chuyện phổ biến, nên năm 1899 ghi trên bản có thể là năm của bản gốc chứ không hẳn năm của lần in đang lưu. Người học cần phân biệt hai mốc ấy khi trích dẫn.
Về phương pháp, Legge dịch thẳng từ Hán văn, theo lối chú giải của Chu Hy và truyền thống Nho gia, không qua trung gian tiếng Nhật hay các bản Latin của giáo sĩ. Ông đặt Kinh Dịch vào khung "sách thánh của Trung Quốc" — một cách định vị mang nặng quan niệm so sánh tôn giáo thời Victoria, ngày nay giới nghiên cứu không còn dùng. Điều đáng nói là bản dịch của ông nặng tính văn tự và triết học, khác hẳn các bản thiên về bói toán hay tâm linh phương Tây lưu hành sau này; sự khác biệt ấy khiến nó vẫn được dẫn trong học giới, dù văn phong đã cũ.
Việc quy tác giả cho "I. Ching" trong dữ kiện thư mục là cách ghi của thư viện, không phải tên người. Phần thực sự thuộc về Legge còn có các tiểu dẫn và chú thích khảo dị, vốn là chỗ học giới hay tra cứu về dị văn và cách hiểu các quẻ. Bản dịch này thường được đặt cạnh bản của Richard Wilhelm (chuyển qua tiếng Đức rồi sang Anh) và bản của John Blofeld để đối chiếu, vì mỗi bản chọn một truyền thống chú giải khác nhau. Ai làm việc với Kinh Dịch bằng tiếng Anh đều phải biết Legge, kể cả khi không đồng tình với cách ông đọc văn bản.