Kinh Dịch hay Sách về Sự Biến Đổi, Tập II

Giới thiệu

Cuốn sách 'I Ching or Book of Changes, Volume II' là tập thứ hai của tác phẩm kinh điển phương Đông về Kinh Dịch. Nội dung tập này tiếp tục khai thác các quẻ và hào trong hệ thống Dịch học cổ đại.

Nhan đề gốc: I Ching or Book of Changes, Volume II Năm: 1950 Số trang (bản quét): 398

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/details/ichingorbookofch0002unse

Đánh giá

Ấn phẩm này là tập thứ hai của một bản dịch tiếng Anh Kinh Dịch, ra đời năm 1950, thời điểm mà việc chuyển ngữ cổ thư Trung Hoa sang Anh ngữ vẫn còn khá thưa thớt. Dữ kiện thư mục không cho biết dịch giả, nên không thể quy cho bất kỳ ai trong số những tên tuổi quen thuộc của mảng dịch thuật giai đoạn này — chẳng hạn các bản của James Legge, Richard Wilhelm hay John Blofeld. Cách chia thành nhiều tập cũng là điểm cần lưu ý: Kinh Dịch trong truyền thống vốn gồm phần Kinh (quẻ và hào từ) và phần Dịch truyện, cộng thêm tầng chú giải dày lên qua nhiều thế kỷ, nên các bản dịch phương Tây thường phải phân tập, và mỗi bản chọn một cách sắp xếp riêng.

Trong giới nghiên cứu hiện nay, việc quy tác giả và niên đại của Kinh Dịch vẫn là chuyện tranh luận chưa ngã ngũ. Cách hiểu phổ biến nhất xem phần Kinh là sản phẩm của nhiều thế hệ, hình thành khoảng đầu thiên niên kỷ thứ nhất trước Công nguyên, còn phần Dịch truyện — trong đó có Hệ từ truyện và Thuyết quái — được gắn với giai đoạn Chiến Quốc đến Hán sơ, và không phải một tay một người viết ra. Truyền thống Nho gia xưa hơn thì gán việc soạn thoán, tượng, hệ từ cho Khổng Tử, nhưng quan điểm đó đã bị nghi vấn từ lâu trong học giới cận đại.

Về truyền bản, đây là một bản dịch tiếng Anh, nghĩa là đã qua một ngả trung gian so với Hán văn. Một bản dịch ra đời trước 1950 hẳn phải dựa trên một hoặc vài bản Hán văn cụ thể, và những dị văn giữa các hệ bản in Trung Hoa — vốn không ít — sẽ phản ánh lên bản dịch này. Người đọc cần biết điều đó để không mặc nhiên coi đây là Kinh Dịch nguyên bản.

Với người làm Đông phương học, tuy vậy, nó đáng ghi nhận như một mắt xích trong lịch sử tiếp nhận Kinh Dịch ở phương Tây giữa thế kỷ hai mươi; muốn khảo dị, cần đối chiếu với các bản dịch khác cùng thời và với nguyên văn Hán văn.