Kinh Dịch: cách diễn giải mới cho thời hiện đại — lời quẻ chuyển thành thơ (I Ching — A New Interpretation for Modern Times)

Giới thiệu

I CHING - A New Interpretation For Modern Times - Oracles rephrased as poetry

Tác giả: Sam Reifler Nhà xuất bản: Bantam Books Năm: 1974 Số trang (bản quét): 294

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/details/ichingnewinterpr0000samr

Đánh giá

Sam Reifler không phải tên quen thuộc trong giới Hán học hay Dịch học, và cuốn sách này thuộc dòng phổ biến dành cho độc giả phương Tây thời hậu chiến, không phải trước tác học thuật. Nhan đề phụ nói thẳng ý đồ: diễn lại lời quẻ thành thơ. Đây là cách xử lý Kinh Dịch đã có tiền lệ từ Richard Wilhelm và Cary Baynes, nhưng Reifler đi xa hơn khi chuyển toàn bộ hệ từ quái từ sang thể thơ tiếng Anh hiện đại thay vì dịch sát văn bản Hán.

Việc quy tác giả cho Reifler không gây tranh cãi, vì đây là sáng tác đương đại chứ không phải văn bản cổ có vấn đề tác quyền. Vấn đề nằm ở chỗ khác: bản thân kinh văn gốc vốn đã có tranh luận về niên đại và tầng lớp thành văn, còn bản diễn giải của Reifler thì không tự nhận là truyền đạt nguyên nghĩa. Người đọc cần phân biệt hai lớp: phần văn bản Dịch mà sách dựa vào, và phần chuyển thể của tác giả. Bản in của Bantam cho thấy đích nhắm là thị trường đại chúng, khác hẳn các bộ có chú giải Hán văn của học giới.

Về truyền bản, sách không có dị bản đáng kể vì là ấn phẩm một nguồn, không qua ngả dịch trung gian từ tiếng Hán hay tiếng Đức. Điều này khiến nó hữu ích cho ai muốn một cách tiếp cận văn chương với Kinh Dịch, nhưng không thay thế được các bản dịch có đối chiếu nguyên văn. Xếp vào kho Kinh Dịch là hợp vị trí, song nên xem đây là sách nhập môn theo lối cảm nhận, đặt cạnh chứ không lấn át các công trình khảo cứu.