Bản tính con người, hay đàn ông và đàn bà phơi bày: mọi nét tính cách tốt xấu của các kiểu người trong đời thường (Human Nature, or, Men and Women Exposed)

Giới thiệu

312 p. : 21 cm

Nhan đề gốc: Human nature, or, Men and women exposed : treating of every characteristic, both good and bad, of the various types of man and woman as they exist, and as manifested in every-day life, giving "the truth, the whole truth, and nothing but the truth" Tác giả: Willis, A. E. (Alfred E.) Nhà xuất bản: Palmyra, Pa. : Diamond Publishing Co. Năm: 1901 Số trang (bản quét): 328 Chủ đề: Physiognomy · Character

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/humannatureormen00will/humannatureormen00will.pdf

Đánh giá

Cuốn Human Nature, or, Men and Women Exposed của A. E. Willis, ấn hành tại Palmyra (Pennsylvania) năm 1901, thuộc dòng sách tướng pháp và nhân diện học bình dân của Mỹ cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX — thời kỳ loại ấn phẩm này nở rộ như một thứ khoa học ứng dụng về đọc người. Tựa đề phụ của sách, dài và quảng cáo đúng kiểu chợ sách thời đó, hứa hẹn bàn đủ mọi nét tốt xấu của đàn ông lẫn đàn bà và cách chúng biểu lộ trong sinh hoạt thường ngày. Cách đặt vấn đề như vậy đặt sách vào dòng physiognomy (tướng pháp) hơn là một chuyên luận nhân chủng hay tâm lý học hàn lâm.

Về tác giả, dữ kiện chỉ cho ta cái tên A. E. Willis (Alfred E.) cùng gợi ý qua chữ viết tắt, còn thân thế thì mờ. Không có bằng chứng trong bản này cho thấy ông là học giả có trước tác khác được giới nghiên cứu ghi nhận; nhiều khả năng đây là tác giả thương mại, viết cho thị trường độc giả phổ thông. Nhà xuất bản Diamond Publishing Co. ở một thị trấn nhỏ vùng Pennsylvania cũng nhất quán với chân dung đó: một nhà in địa phương làm sách bán qua đường thư tín hoặc hiệu sách lưu động, chứ không phải mạch học thuật lớn.

Sách thuộc loại ít được tái bản và ít được thư mục học chính thống điểm mặt; bản số hóa hiện hành là ngả tiếp cận chủ yếu. Các thư viện số như Archive.org giữ những cuốn tương tự thường gộp từ nhiều bộ sưu tập tư nhân, nên dị bản giữa các bản in (nếu có) khó đối chiếu. Ghi chú mô tả ghi 312 trang trong khi dữ kiện thư mục ghi 328 trang — khác biệt này có thể do cách đếm phần phụ lục, quảng cáo cuối sách, hoặc đơn thuần là sai sót trong biên mục, chưa đủ cơ sở để kết luận. Khổ 21 cm và số trang như vậy ứng với một cuốn sách gọn, đọc trong một hai buổi.

Với người học, cuốn này có ích như một mẫu vật của thể loại, giúp thấy loại sách tướng pháp thương mại đầu thế kỷ XX vận hành ra sao và ăn khớp thế nào với tâm lý đại chúng thời ấy. Nó không nằm trong danh mục kinh điển của physiognomy — chỗ đó đã có Lavater và các tên tuổi lớn hơn nhiều. Cũng nên nói thẳng rằng chất lượng nội dung và độ tin cậy của khung phân loại bên trong là chuyện của chính tác phẩm; chú giải này không xác nhận giá trị học thuật của nó.