Khảo luận về nhân tướng học — John Caspar Lavater, minh hoạ bằng hơn tám trăm bản khắc (Essays on Physiognomy)

Giới thiệu

Essays on physiognomy, designed to promote the knowledge and the love of mankind. By John Caspar Lavater, ... Illustrated by more than eight hundred engravings ... Executed by, or under the inspection of, Thomas Holloway. Translated from the French by Henry Hunter, ... 1798: Volume 3.Digitized from IA40312906-61.Previous issue: bim_eighteenth-century_essays-on-physiognomy-d_lavater-johann-caspar_1792_2.

Nhan đề gốc: Essays on physiognomy, designed to promote the knowledge and the love of mankind. By John Caspar Lavater, ... Illustrated by more than eight hundred engravings ... Executed by, or under the inspection of, Thomas Holloway. Translated from the French by Henry Hunter, ... 1798: Vol 3 Tác giả: Lavater Johann Caspar Năm: 1798 Số trang (bản quét): 589 Chủ đề: microfilm

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/bim_eighteenth-century_essays-on-physiognomy-d_lavater-johann-caspar_1798_3/bim_eighteenth-century_essays-on-physiognomy-d_lavater-johann-caspar_1798_3.pdf

Đánh giá

Tài liệu đang lưu là quyển thứ ba của bản dịch tiếng Anh bộ Essays on Physiognomy của Johann Caspar Lavater, in năm 1798, do Henry Hunter chuyển ngữ từ tiếng Pháp và Thomas Holloway đảm trách phần minh họa. Đây không phải nguyên bản: bộ sách vốn được viết bằng tiếng Đức, ra mắt từng phần từ thập niên 1770 dưới nhan đề Physiognomische Fragmente, rồi được dịch sang tiếng Pháp và từ ngả ấy sang tiếng Anh. Cách truyền bản qua trung gian Pháp như vậy khiến người đọc hôm nay phải dè chừng về mức độ trung thành với nguyên tác, nhất là khi bản Pháp và bản Anh đều có thêm bớt so với bản Đức.

Lavater (1741–1801) là mục sư Tin Lành người Zurich, không phải nhà giải phẫu hay nhân chủng học chuyên nghiệp. Việc quy thuộc tác phẩm cho ông không gây tranh cãi, nhưng phạm vi đóng góp của những người cộng tác – trong đó có Goethe ở giai đoạn đầu – vẫn là chuyện học giới bàn lại. Cần phân biệt Lavater với Gall và Spurzheim, những người sau này lập ra "tướng não học" (phrenology): hai dòng khác nhau, tuy sách của Lavater góp phần mở đường cho trào lưu đọc con người qua dấu hiệu thân thể.

Về hình thức, bản 1798 là một ấn phẩm lớn, nhiều tập, nặng về tranh khắc. Con số hơn tám trăm bản khắc ghi trên trang tựa không phải lời khoe suông: Holloway đã dành nhiều năm để hoàn thành khối minh họa ấy, và chính chúng biến bộ sách thành công cụ tra cứu hình ảnh cho người nghiên cứu. Bản đang lưu là vi phim (microfilm) chụp lại, số hóa từ một bản in có trước đó (ấn bản 1792), nên thứ tự trang và độ nét chi tiết của hình khắc ít nhiều bị ảnh hưởng.

Sách thuộc loại tư liệu không còn được dùng để học thuật chính thống nhưng rất cần cho người tra cứu lịch sử tư tưởng, lịch sử nghệ thuật khắc đồng và lịch sử quan niệm về thân thể con người ở châu Âu cuối thế kỷ XVIII. Đọc nó hôm nay, người ta đọc cái khung tư duy đã sản sinh ra nó, chứ không phải một khoa học còn hiệu lực.