Khảo luận về nhân tướng học, minh hoạ bằng hàng trăm bản khắc (Essays on Physiognomy)

Giới thiệu

Tác giả: Royal College of Physicians of Edinburgh Nhà xuất bản: London : sold by H.D. Symonds Năm: 1797 Số trang (bản quét): 388 Chủ đề: Physiognomy

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/b21727971_0001/b21727971_0001.pdf

Đánh giá

Cuốn sách này là bản dịch tiếng Anh của Essai sur la physiognomonie, công trình đồ sộ của Johann Caspar Lavater (1741–1801), mục sư và nhà thần học người Zürich, người đặt nền cho phong trào tướng học cuối thế kỷ XVIII ở châu Âu. Bản ghi "Royal College of Physicians of Edinburgh" không phải tên tác giả: đó là dấu sở hữu của thư viện Hội Y sĩ Edinburgh, nơi lưu giữ bản in; tên Lavater thường xuất hiện trên trang tựa của các ấn bản gốc nhưng đã không được ghi lại trong dữ kiện thư mục này. Cần lưu ý một điểm: việc quy tác phẩm cho Lavater là cách hiểu phổ biến và gần như không gây tranh cãi, song phần biên soạn và chú giải của bản tiếng Anh lại do người khác đảm nhiệm, và bản dịch được thực hiện qua trung gian tiếng Pháp chứ không trực tiếp từ tiếng Đức.

Về truyền bản, những ấn phẩm mang tựa Essays on physiognomy in tại London cuối thập niên 1780–1790 thường là các bản dịch rút gọn, phổ biến hoá từ bản Pháp của Lavater, do nhiều nhà xuất bản khác nhau phát hành và có dị văn đáng kể giữa các lần in, đặc biệt ở phần minh hoạ và thứ tự các tiểu luận. Vì vậy khi trích dẫn cần ghi rõ ấn bản cụ thể thay vì chỉ nêu tựa chung. Sách nằm trong kho ở mục "Tướng Pháp", tức được xếp cùng dòng tài liệu tướng học và nhân tướng. Giới nghiên cứu lịch sử khoa học thường đọc Lavater như một mốc cho thấy tướng học thời Khai sáng đã cố hệ thống hoá quan sát khuôn mặt thành tri thức quy phạm như thế nào, trước khi bị khoa học thực nghiệm thế kỷ XIX gạt ra ngoài lề.