Khảo luận về nhân tướng học, nhằm mở rộng hiểu biết và lòng yêu thương nhân loại (Essays on Physiognomy)

Giới thiệu

Engraved title-page with vignettes; Vols. 2 and 3 are paged consecutively

Tác giả: Lavater, Johann Caspar, 1741-1801 Nhà xuất bản: London, Sold by H.D. Symonds Năm: 1797 Số trang (bản quét): 370 Chủ đề: Physiognomy

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/essaysonphysiogn02lava/essaysonphysiogn02lava.pdf

Đánh giá

Johann Caspar Lavater (1741–1801), mục sư Tin Lành người Zürich, là tác giả bộ Physiognomische Fragmente ấn hành tại Leipzig và Winterthur từ 1775 đến 1778, công trình đặt nền cho trào lưu tướng pháp ở châu Âu cuối thế kỷ XVIII. Bản đang lưu là ấn bản tiếng Anh, Essays on Physiognomy, do H. D. Symonds bán tại London năm 1797, tức thuộc đợt dịch và phổ biến rộng sau khi nguyên tác ra đời. Việc quy tác giả cho Lavater là chắc chắn; phần tranh luận chủ yếu xoay quanh vai trò của những người cộng tác và vẽ minh hoạ trong bản gốc, trong đó có Johann Heinrich Fuseli và Johann Rudolf Schellenberg, chứ không phải quanh tên tác giả.

Về truyền bản, bản tiếng Anh này không đi thẳng từ nguyên tác Đức mà qua trung gian: phần lớn các ấn bản Anh thời đó dựa trên bản dịch tiếng Pháp của Jacques-Louis Moreau de La Sarthe, rồi từ đó chuyển sang tiếng Anh, thường gắn với tên tuổi của Thomas Holcroft hoặc các dịch giả khác tuỳ ấn bản. Các bản in lại nhiều lần, khổ và số quyển khác nhau, khiến việc đối chiếu phải hết sức thận trọng; ghi chú trong kho cho biết quyển 2 và 3 đánh số trang liên tục, còn trang tựa được khắc kèm tiểu hoạ, đều là đặc điểm của dòng ấn bản Anh cuối thế kỷ XVIII. Đây là điểm cần lưu ý khi trích dẫn vì số trang giữa các bản không trùng nhau.

Đặt trong truyền thống, tác phẩm thuộc dòng tướng pháp học lý thuyết, hệ thống hoá việc suy đoán tính cách và tâm lý qua nét mặt, dáng vẻ, song song với các trước tác của Giambattista della Porta thế kỷ XVI và ảnh hưởng tới cả tướng học hình sự của Cesare Lombroso về sau. Xếp vào mục "Tướng Pháp" trong kho là hợp với vị trí của nó trong lịch sử tư tưởng phương Tây. Tuy nhiên, cần nhận rõ rằng giới khoa học hiện đại coi những luận điểm cốt lõi của Lavater là không có cơ sở, nên tài liệu này được người học ngày nay tra cứu chủ yếu như một chứng tích văn hoá và lịch sử, hơn là một nguồn tham khảo có giá trị khoa học.