Cheiro — cẩm nang về bàn tay: công trình thực hành về hình tay và chỉ tay từ góc nhìn khoa học (Cheiro's Guide to the Hand)
Thông tin thư mục tham khảo từ archive.org.
Giới thiệu
xxiv pages, 1 leaf, [25]-178 pages 19 cm; Frontispiece is numbered Plate iv; Pages [171]-178, testimonials, etc
Tác giả: Cheiro, 1866-1936 Nhà xuất bản: Chicago, New York, Rand, McNally & company; Năm: 1900 Số trang (bản quét): 208 Chủ đề: Palmistry
Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/cheirosguidetoha00chei_0/cheirosguidetoha00chei_0.pdf
Đánh giá
Cheiro là bút hiệu hành nghề của William John Warner, người Ireland, sống trong khoảng 1866–1936; giới nghiên cứu nay nhìn ông như nhân vật đặt nền cho thuật xem tay phổ thông thời cận đại hơn là một tác gia học thuật. Cần nói ngay rằng mọi dữ kiện về hành trạng ông — ngày sinh, nơi học, những chuyến du hành được thuật lại trong hồi ký — đều do chính ông kể lại, hầu như không có nguồn độc lập kiểm chứng, nên các tư liệu viết về ông đến nay vẫn phải dè dặt. Sách ông xuất bản rải rác từ cuối thập niên 1890, phần lớn qua những nhà in thương mại ở London và New York, và bản đang lưu đây là một trong số đó.
Về mặt dòng học thuật, tác phẩm thuộc nhánh tướng pháp thực hành, đứng trong truyền thống mà chính tựa sách gọi bằng hai thuật ngữ cheirognomy (phân loại hình tay, ngón) và cheiromancy (đoán vận qua đường chỉ và gò). Cách phân đôi này không do Cheiro đặt ra; nó bắt nguồn từ giới tướng pháp châu Âu thế kỷ 19, những người chịu ảnh hưởng của các tác gia Pháp như d'Arpentigny và Adrien Desbarrolles, rồi được phổ biến qua các sách hướng dẫn tiếng Anh. Việc định vị Cheiro trong mạch này giúp thấy rõ chỗ đứng của ông: người hệ thống hoá và thương mại hoá một tri thức vốn đã lưu hành, không phải người khai sáng ra nó. Giới nghiên cứu lịch sử tướng pháp vẫn còn bất đồng về mức độ ảnh hưởng thực tế của ông đối với các tác giả cùng thời, song không ai phủ nhận vai trò của các ấn phẩm như thế này trong việc đưa thuật xem tay vào thị trường sách đại chúng.
Truyền bản của cuốn này là bản in thương mại của Rand, McNally & Company, nhà xuất bản Chicago–New York chuyên về sách tra cứu, bản đồ và sách phổ thông. Số trang trong dữ kiện (xxiv, một tờ rời, rồi [25]–178, khổ 19 cm) cho thấy phần mở đầu dài có đánh số La Mã và một tờ minh hoạ, trong đó frontispiece được đánh số Plate iv; đoạn [171]–178 là các lời chứng thực và quảng cáo in ở cuối sách, một thói quen phổ biến của sách thương mại giai đoạn này. Bản số hoá đang lưu, nguồn Archive.org, thuộc dạng tài liệu cho phép truy cập tự do; các bản in lại và bản số hoá về sau của cùng tựa sách có thể khác nhau về cách đánh số minh hoạ và phần phụ lục, nên khi trích dẫn cần ghi rõ bản đang dùng.
Người học ngày nay tìm đến Cheiro phần nhiều để dựng lại bối cảnh của tướng pháp Anh ngữ đầu thế kỷ 20, chứ không vì giá trị y văn của nó theo nghĩa kinh điển. Muốn đối chiếu căn cốt hơn thì phải quay về d'Arpentigny và Desbarrolles, hoặc các bộ thuật số Trung Hoa như Ma Y tướng pháp nếu bàn về mạch khác; còn Cheiro đóng vai trò mốc nối giữa dòng châu Âu đó với thị hiếu đọc bình dân.