Arthur Waley — chuyên luận về Kinh Dịch (Arthur Waley Yijing Article)

Giới thiệu

Chủ đề: yijing

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/WaleyYijingArticle/waley-%20yijing%20article.pdf

Đánh giá

Đây là một bài khảo cứu của Arthur Waley về Kinh Dịch, nhiều khả năng là chương "The Book of Changes" in trong tập tiểu luận The Way and Its Power hoặc một bài đăng trên tạp chí chuyên môn, song dữ kiện hiện có không cho phép xác định chắc chắn. Waley (1889–1966) là một trong những nhà Hán học Anh quốc có ảnh hưởng nhất thế kỷ XX, nổi tiếng với các bản dịch Đạo Đức Kinh, Luận Ngữ và thơ Đường; ông thuộc khuynh hướng tiếp cận văn bản cổ Trung Hoa bằng ngữ văn học và nhân học so sánh, đối lập với lối chú giải kinh điển truyền thống.

Về nội dung, bài viết được biết đến như một trong những tiếng nói hoài nghi đối với quan niệm quy Kinh Dịch cho Văn Vương và Chu Công, đồng thời đặt vấn đề về niên đại của các tầng văn bản. Đây là lập trường học thuật còn tranh luận: giới nghiên cứu Trung Quốc truyền thống vẫn giữ cách quy thuộc cổ điển, trong khi nhiều học giả hiện đại theo hướng của Waley và sau này là các khảo cứu từ bản Mã Vương Đôi và Quách Điếm. Bản đang lưu là bản tiếng Anh, có thể là bản in tạp chí hoặc rút từ sách; người đọc cần đối chiếu với các bản in khác nhau vì tựa đề bài và vị trí xuất bản giữa các bản có thể có dị biệt.

Với người học Kinh Dịch, bài này đáng biết vì nó đánh dấu một mốc trong lịch sử nghiên cứu phương Tây về kinh điển này, đặt cạnh công trình của Richard Wilhelm, Iulian Shchutskii và sau đó là Edward Shaughnessy. Tuy vậy, cần đọc nó như một phát ngôn có vị trí lịch sử trong dòng nghiên cứu, không phải như một tổng thuật cập nhật.