Hán Thượng Dịch Truyện, quyển 1 (漢上易傳)
Thông tin thư mục tham khảo từ archive.org.
Giới thiệu
本书有1~11卷、上、中、下卷和〓说，拆分成11册。 影印古籍 乾隆御览本四庫全書薈要·經部
Tác giả: （宋）朱震 Số trang (bản quét): 180 Chủ đề: 四庫全書薈要 · 經部 · 宋
Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06081289.cn/06081289.cn.pdf
Đánh giá
汉上易传 của Chu Chấn đời Tống là một trong những bộ Dịch học quan trọng của thời Nam Tống, thuộc khuynh hướng lấy tượng số làm trọng tâm nhưng không bỏ qua nghĩa lý. Chu Chấn (khoảng 1072–1138), tự Tử Phát, người Kinh Môn, từng làm quan dưới hai triều Huy Tông và Cao Tông; sách này còn được gọi là Hán Thượng Dịch Truyện, lấy tên đất Hán Thượng nơi ông cư ngụ. Công trình được biết đến như một nỗ lực tổng hợp các dòng Dịch học tượng số từ Hán đến Tống, đặc biệt chịu ảnh hưởng của Quan Lãng và Lý Đĩnh Chi, song cách quy kết và mức độ kế thừa cụ thể giữa các dòng này vẫn còn được giới nghiên cứu bàn lại.
Về niên đại, sách được cho là hoàn thành vào khoảng đầu thời Nam Tống, sau khi tác giả đã trải qua nhiều thăng trầm quan trường; tuy vậy các mốc chính xác khởi thảo và định cảo chưa thống nhất giữa các nguồn thư mục cổ. Bản lưu hành ngày nay phổ biến nhất là bản được thu vào Tứ Khố Toàn Thư và Tứ Khố Toàn Thư Tụy Yếu, tức bản do triều Thanh sao chép và hiệu đính theo hệ thống quan tu. Bản đang lưu trong kho là phần sao in của Tứ Khố Toàn Thư Tụy Yếu, Càn Long ngự lãm bản, thuộc Kinh bộ, gồm quyển một cùng các quyển thượng, trung, hạ và phần Tùng thuyết, được chia thành mười một sách nhỏ theo cách phân bố của bộ Tụy Yếu. Việc phân chia này là sản phẩm của quá trình biên tập đời Thanh chứ không phản ánh trực tiếp cấu trúc nguyên sơ của tác phẩm.
Giữa các bản in Tứ Khố và các bản truyền khác tồn tại dị văn, chủ yếu ở phần dẫn văn Hán Nguỵ và ở các đoạn bàn về hào tượng, khiến người đối chiếu cần lưu ý phiên bản cụ thể mình đang dùng. Vị trí của Hán Thượng Dịch Truyện trong truyền thống Dịch học nằm ở chỗ nó là cầu nối giữa tượng số đời Hán và lý học đời Tống, đồng thời là nguồn dẫn giải thường được các soạn giả Dịch học về sau trích dẫn khi bàn về nguồn gốc Hà Đồ, Lạc Thư và các đồ thức. Ấn bản sao in này hữu ích cho việc tra cứu văn bản Tứ Khố hơn là cho khảo cứu nguyên bản Tống.