Ngự Toản Chu Dịch Thuật Nghĩa, quyển 1 (御纂周易述義)

Giới thiệu

本书10卷，拆分成6册。 影印古籍 乾隆御览本四庫全書薈要·經部

Tác giả: （清）乾隆 Số trang (bản quét): 121 Chủ đề: 四庫全書薈要 · 經部 · 清

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06081280.cn/06081280.cn.pdf

Đánh giá

Ngự toản Chu Dịch thuật nghĩa (御纂周易述義) là bộ sách do triều đình nhà Thanh tổ chức biên soạn, mang danh nghĩa "ngự toản" tức vua đứng tên chủ trì, ở đây ghi là Càn Long. Cách ghi tác giả như vậy phản ánh quy ước chung của các bộ quan tu thời Thanh: nội dung thực tế do các nho thần trong Hàn lâm viện hoặc Kinh diên giảng quan chấp bút, nhà vua chỉ đóng vai trò chỉ đạo và ban hành. Việc quy thuộc cho một cá nhân cụ thể vì thế thường không chắc chắn, và giới nghiên cứu vẫn xử lý nhóm "ngự toản" này như sản phẩm tập thể của triều đình hơn là trước tác của riêng hoàng đế.

Tên sách thuộc dòng "thuật nghĩa" trong truyền thống Dịch học, tức khuynh hướng chú giải theo nghĩa lý, diễn giải ý nghĩa quẻ hào phục vụ luân lý và chính trị, khác với lối tượng số thiên về bói toán và đồ thức. Dòng sách ngự toản thời Thanh nối tiếp các bộ do Khang Hy khởi xướng, tạo thành hệ thống giáo trình chính thống cho việc học Kinh Dịch trong giới khoa cử và thư viện hoàng gia.

Bản đang lưu là ảnh chụp nguyên dạng của bộ sách trong Tứ khố toàn thư hội yếu (四庫全書薈要), phần Kinh bộ. Cần phân biệt hội yếu với toàn thư: hội yếu là tuyển tập tinh gọn do triều đình biên tập song song, quy mô nhỏ hơn và hiện chỉ còn bản lưu trữ nội phủ với số lượng hạn chế, nên giá trị văn bản của nó khác với hệ toàn thư phổ biến hơn. Sách vốn mười quyển, ở đây được chia thành sáu tập, tập hiện có là quyển một.

Vị trí của bộ sách nằm trong nhóm thư tịch kinh điển mà người học Dịch cần biết khi tìm hiểu Dịch học chính thống đời Thanh. Tình trạng chia tập và đánh số khác với quyển gốc có thể gây nhầm lẫn khi đối chiếu trích dẫn, nên cần đối chiếu với mục lục của nguyên bộ hội yếu trước khi sử dụng.