Chu Dịch Bản Nghĩa Thông Thích, quyển 7–10 (周易本義通釋)

Giới thiệu

本书12卷，拆分成8册。 影印古籍 乾隆御览本四庫全書薈要·經部

Tác giả: （元）胡炳文 Số trang (bản quét): 86 Chủ đề: 四庫全書薈要 · 經部 · 元

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06081017.cn/06081017.cn.pdf

Đánh giá

周義本義通釋 của Hồ Bính Văn đời Nguyên là bộ chú giải Kinh Dịch theo lối phát huy và làm sáng tỏ Bản nghĩa của Chu Hy, chứ không phải một bộ chú giải độc lập đứng riêng ngoài truyền thống Chu học. Cách làm của Hồ Bính Văn tiêu biểu cho khuynh hướng Dịch học đời Nguyên: lấy Bản nghĩa làm nền, rồi dẫn giải rộng ra để dung hòa các cách hiểu khác nhau, nhất là giữa lối giải thích tượng số và lối giải thích nghĩa lý. Việc quy tác phẩm cho Hồ Bính Văn nhìn chung được học giới chấp nhận, tuy niên đại thành thư và tình trạng văn bản cụ thể của từng quyển vẫn có chỗ cần đối chiếu thêm giữa các bản.

Bản đang lưu là phần quyển bảy tới quyển mười của một bộ mười hai quyển, được tách thành tám sách khi đưa vào 四庫全書薈要, thuộc Kinh bộ của 乾隆御覽本. Đây là dạng ảnh ấn cổ tịch, tức chụp lại nguyên bản chữ Hán chứ không phải bản chuyển ngữ hay hiệu đính hiện đại. Người đọc nên lưu ý rằng phần đang có chỉ là bốn quyển giữa bộ, không trọn vẹn mười hai quyển; muốn theo dõi toàn mạch chú giải phải tìm thêm các sách còn lại của cùng bộ trong 薈要 hoặc trong các bản 四庫 khác.

Vị trí của bộ này trong truyền thống Dịch học nằm ở chỗ nó ghi lại một giai đoạn tiếp nhận Chu Hy đã qua tay người Nguyên, khi Bản nghĩa đã trở thành chuẩn mực khoa cử và nhu cầu thông giải nó trở nên cấp thiết. So với các bộ cùng dòng như Chu Dịch bản nghĩa của Chu Hy hay các bộ đời Minh Thanh nối tiếp, Thông thích của Hồ Bính Văn hữu ích cho việc tra cứu cách hiểu của một nhánh học phái cụ thể, chứ không đại diện cho một lối chú giải tách biệt hẳn khỏi dòng chính.