Chu Dịch Bản Nghĩa Thông Thích (quyển 5~6)

Giới thiệu

Cuốn sách 'Chu Dịch Bản Nghĩa Thông Thích, quyển 5~6' là một tác phẩm thuộc bộ Tứ Khố Toàn Thư Tập Yếu, nằm trong phần Kinh Bộ, có niên đại từ thời Nguyên. Sách được in theo bản chụp từ ấn bản Càn Long ngự lãm, gồm 12 quyển được chia thành 8 tập. Nội dung chính tập trung vào việc chú giải và thông thích kinh Dịch, cụ thể là các quyển 5 và 6, mang tính học thuật và tham khảo sâu về tư tưởng triết học cổ phương Đông.

Nhan đề gốc: 周易本義通釋·卷五~卷六 Tác giả: （元）胡炳文 Số trang (bản quét): 144 Chủ đề: 四庫全書薈要 · 經部 · 元

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06081016.cn/06081016.cn.pdf

Đánh giá

Chu Dịch Bản Nghĩa Thông Thích của Hồ Bính Văn là bộ chú giải Kinh Dịch đời Nguyên, lấy Chu Dịch Bản Nghĩa của Chu Hi làm bản gốc để thuyết minh rộng ra, theo lối "thông thích" nghĩa là vừa giải thích văn bản vừa khai thông nghĩa lý. Cách đặt tựa cho thấy sách gắn chặt với truyền thống Dịch học của Chu Hi đời Tống: Bản Nghĩa là phần kinh văn nền, còn phần của Hồ Bính Văn là lớp chú thích bám theo đó. Đây là dòng Dịch học lấy trình diễn nghĩa lý làm chính, khác với lối tượng số của Thiệu Ung hay lối huấn cổ thuần túy.

Về tác giả, sách đề Hồ Bính Văn (胡炳文, 1250–1333), tự Trọng Hổ, hiệu Vân Phong, người Vụ Nguyên, Huy Châu. Giới nghiên cứu thường nhất trí đây đúng là tác phẩm của ông và xếp ông vào hàng học giả Dịch học đời Nguyên tiếp nối Chu Hi; tuy vậy mức độ can thiệp của người đời sau vào văn bản trong các bản in khác nhau vẫn là chỗ cần lưu ý, không nên xem mọi dị văn đều phản ánh đúng nguyên tác.

Bản đang lưu là ấn bản ảnh chụp thuộc Tứ Khố Toàn Thư Tập Yếu, phần Kinh Bộ, in theo bản Càn Long ngự lãm. Toàn sách gồm 12 quyển chia thành 8 tập; tập hiện có chứa quyển 5 và 6, tổng 144 trang. Việc một bộ sách được đưa vào Tập Yếu, rồi được sao in nguyên dạng trong bộ sưu tập này, cho thấy nó từng thuộc nhóm thư tịch được triều đình nhà Thanh chọn để lưu trữ, chứ không phải sách phổ thông ngoài thị trường. Với người học Dịch, tài liệu này có ích ở chỗ nó cho thấy dòng chú giải tiếp nhận Chu Hi được triển khai cụ thể ra sao qua một đời học giả Nguyên, và cách một bộ Dịch học được tuyển vào hệ thống quan phương thời Thanh. Muốn dùng cho nghiên cứu văn bản thì nên đối chiếu thêm các bản Tứ Khố khác, vì các bản in vốn có sai khác.