Chu Dịch Hội Thông — Ngũ Tán (周易會通)

Giới thiệu

本书14卷，拆分成16册。 影印古籍 摛澡堂四庫全書薈要·经部·易類

Tác giả: （元）董真卿 Nhà xuất bản: 世界書局印行 Số trang (bản quét): 155 Chủ đề: 四庫全書薈要 · 经部 · 易類 · 元

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06075313.cn/06075313.cn.pdf

Đánh giá

Đây là bản in lại thuộc dòng 四庫全書薈要, phần Kinh bộ, Dịch loại, của bộ Chu Dịch hội thông (周易會通) do Đổng Chân Khanh (董真卿) người đời Nguyên biên soạn. Sách vốn 14 quyển, ở đây được chia thành 16 tập; bản đang lưu là bản ảnh ấn cổ tịch do Thế giới thư cục (世界書局) ấn hành, 155 trang, thuộc kho Kinh Dịch. Tên "Ngũ tán" (五贊) trong tựa bản này chỉ một phần nội dung gắn với sách, không phải một tác phẩm độc lập.

Về tác giả, giới nghiên cứu thường nhất trí Đổng Chân Khanh là người đời Nguyên, song thân thế và niên đại chính xác của ông còn ít chứng cứ, việc quy thuộc chủ yếu dựa vào đề danh trên bản và ghi chép thư mục đời sau. Bộ Hội thông thuộc lối "hội thông" — tập hợp và dung hoà các nhà chú giải Dịch trước đó, nên giá trị của nó nằm ở chỗ lưu giữ và đối chiếu dị thuyết hơn là sáng lập tân nghĩa.

Điểm cần lưu ý về truyền bản: 薈要 là một tuyển tập lớn của triều Thanh, chép theo tinh thần Tứ khố toàn thư nhưng không đồng nhất với Tứ khố; các bản 薈要 và Tứ khố của cùng một sách có thể khác nhau về số quyển, thứ tự và dị văn. Do đó bản ảnh ấn này là một mắt xích trong chuỗi truyền bản, không đại diện cho toàn bộ dị bản của Hội thông. Bản in của Thế giới thư cục chỉ là lần tái bản hiện đại, không phải bản khắc đời Nguyên.

Người học Kinh Dịch cần biết tới Hội thông vì nó phản ánh cách người đời Nguyên đọc và tổng hợp truyền thống chú giải Dịch, đặt cạnh các bộ cùng loại như Chu Dịch bản nghĩa hay Dịch học khải mông mà định vị được dòng chảy học thuật. Riêng phần Ngũ tán trong tựa bản này, do dữ kiện hiện có không cho biết cụ thể ai soạn và tách ghép ra sao, nên chỉ nên xem như một đơn vị trong cấu trúc bản in, chưa đủ căn cứ để khẳng định điều gì thêm về nguồn gốc.