Dịch Kinh Toản Ngôn, quyển thủ–quyển 1 (易經纂言)

Giới thiệu

本书2卷，拆分成2册。 影印古籍 摛澡堂四庫全書薈要·经部·易類

Tác giả: （元）吳澄 Số trang (bản quét): 203 Chủ đề: 四庫全書薈要 · 经部 · 易類 · 元

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06075274.cn/06075274.cn.pdf

Đánh giá

易经纂言 của Ngô Trừng (1249–1333), người Sùng Nhân, phủ Phủ Châu, là một trong những bộ Dịch học quan trọng nhất đời Nguyên. Ngô Trừng tự Ấu Thanh, hiệu Thảo Lư, đỗ tiến sĩ cuối đời Tống, vào Nguyên làm quan tới Hàn Lâm học sĩ; ông là học giả chủ chốt của phái Chu Tử học thời Nguyên, soạn nhiều sách chú giải kinh điển. Việc gán tác giả cho Ngô Trừng trong bản này là chắc chắn, không có tranh luận đáng kể, sách được các thư mục cổ như Tống Nguyên học án và Tứ khố toàn thư tổng mục ghi nhận nhất quán.

Điểm đáng lưu ý về truyền bản: bản đang lưu không phải khắc bản nguyên đời Nguyên mà là ảnh ấn từ 摛藻堂四庫全書薈要, tức bộ Tứ khố toàn thư tụy yếu do Càn Long cho biên tập, thuộc Kinh bộ Dịch loại. Tụy yếu vốn là bản tinh tuyển chép riêng cho hoàng đế, khác với Tứ khố toàn thư chính thức về quy mô và tiêu chuẩn hiệu khám, nên dị văn giữa hai hệ bản này là điều người nghiên cứu cần lưu tâm khi đối chiếu. Dữ kiện ghi hai quyển, chia thành hai sách, nhưng con số 203 trang chỉ phản ánh phần quyển thủ tới quyển nhất theo cách đánh số của bản ảnh ấn.

Trong dòng Dịch học thời Nguyên, 纂言 thuộc nhóm trước tác nối tiếp truyền thống Nghĩa lý của Trình Di và Chu Hy, đồng thời có phần dung hòa với Tượng số. Người học muốn theo dõi diễn biến chú giải Kinh Dịch từ Tống sang Nguyên, và muốn thấy cách một học giả Chu Tử học xử lý kinh văn, thường phải kể tới bộ này bên cạnh các tác phẩm cùng thời. Ấn bản ảnh chụp từ Tụy yếu cũng có giá trị riêng về mặt văn bản học, vì cho phép tiếp cận một dòng truyền bản ít khi được khảo sát ngoài Trung Quốc đại lục.