Chu Dịch Ngoạn Từ, quyển 3–4 (周易玩辭)

Giới thiệu

本书16卷，拆分成6册。 影印古籍 摛澡堂四庫全書薈要·经部·易類

Tác giả: （宋）項安世 Số trang (bản quét): 115 Chủ đề: 四庫全書薈要 · 经部 · 易類 · 宋

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06075190.cn/06075190.cn.pdf

Đánh giá

項安世 (1129–1208) là học giả đời Nam Tống, đỗ tiến sĩ thời Hiếu Tông, từng giữ chức tại sử quán và có tiếng về Dịch học lẫn sử học; ngoài Dịch còn để lại trước tác về Kinh Thi và các sách khảo cứu. 周易玩辭 của ông là một trong những bộ chú giải Kinh Dịch quan trọng của thời Nam Tống, được xếp vào Kinh bộ, Dịch loại trong hệ thống Tứ khố.

Điểm đáng lưu ý về tác phẩm này là lối tiếp cận. Từ "ngoạn từ" trong tựa sách cho thấy khuynh hướng lấy quái từ và hào từ làm trung tâm để suy xét, đặt trọng tâm vào văn từ của kinh văn hơn là chạy theo tượng số hay lối bói toán. Học giới nhìn chung xếp sách này vào dòng nghĩa lý đời Tống, và đây là tác phẩm thường được dẫn chung với các bộ chú giải đương thời khi khảo về Dịch học Nam Tống. Việc quy tác phẩm cho項安世 được truyền thống thư mục nhất trí, tuy chi tiết biên soạn và thời điểm thành sách cụ thể vẫn còn chỗ các nhà nghiên cứu bàn thêm.

Bản đang lưu không phải khắc bản cổ mà là ảnh ấn của bộ 摛藻堂四庫全書薈要 (Yếu hội trong Tứ khố toàn thư), tức tuyển tập tinh gọn do triều Thanh biên soạn song song với Tứ khố. Cần phân biệt: 薈要 là một tuyển tập riêng, không đồng nhất với 四庫全書. Bản này thuộc Kinh bộ, Dịch loại, chia toàn sách 16 quyển thành 6 sách; tập đang xét gồm hai quyển 3 và 4. Các bản ảnh ấn kiểu này thường giữ nguyên cỡ chữ và cách trình bày của bản gốc, nên dị văn nếu có so với các hệ bản khác phần lớn phản ánh truyền bản mà 薈要 dùng chứ không phải sai sót khi in lại.

Với người học Dịch, cuốn này thuộc nhóm tài liệu nên biết khi tìm hiểu cách người Tống đọc kinh văn, đối chiếu với các bộ nghĩa lý cùng thời và với các bộ thiên về tượng số để thấy sự khác biệt trong phương pháp. Số trang 115 ở đây tương ứng một phần của toàn bộ, cần lưu ý khi trích dẫn là chỉ dẫn theo tập.