Hán Thượng Dịch Truyện, quyển 1 (漢上易傳)

Giới thiệu

本书漢上易傳11卷，拆分成8册；卦圖3卷，拆分成2册；叢説1卷，拆分成1册。; 影印古籍; 摛澡堂四庫全書薈要·经部·易類

Tác giả: （宋）朱震 Số trang (bản quét): 179 Chủ đề: 四庫全書薈要 · 经部 · 易類 · 宋

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06075163.cn/06075163.cn.pdf

Đánh giá

汉上易传 của Chu Chấn (朱震, 1072–1138) là một trong những bộ Dịch học quan trọng đời Tống, thuộc khuynh hướng lấy tượng số làm gốc để giải Kinh Dịch, chịu ảnh hưởng của phái Trần Đoàn – Lý Chi Tài – Thiệu Ung. Tương truyền tác phẩm được soạn trong khoảng những năm đầu Nam Tống, khi tác giả dâng sách lên triều đình; việc quy thuộc cho Chu Chấn hiện nay gần như không còn tranh cãi, nhưng niên đại thành thư cụ thể từng phần (chính văn, quái đồ, tùng thuyết) vẫn chưa được xác định rạch ròi.

Dữ kiện thư mục cho thấy bản lưu hành ở đây là ảnh ấn cổ tịch trong bộ 摛澡堂四庫全書薈要, tức một trong những bộ tùng thư lớn thời Càn Long, sao lại theo hệ Tứ Khố Toàn Thư Yếu. Bản này đã bị phân chia lại thành nhiều sách nhỏ, riêng phần chính văn 11 quyển tách thành 8 sách, phần quái đồ 3 quyển tách thành 2 sách, phần tùng thuyết 1 quyển tách thành 1 sách. Tình trạng phân chia như vậy phản ánh cách tổ chức ảnh ấn của bản lưu trữ, không phải kết cấu nguyên bản của tác phẩm; người sử dụng cần lưu ý khi đối chiếu với các bản khắc in đời Tống – Minh khác, vì dị văn giữa các hệ bản là chuyện đã được ghi nhận trong giới nghiên cứu Dịch học Tống.

Vị trí của bộ sách nằm ở chỗ nó tổng hợp tượng số và nghĩa lý theo cách riêng, đồng thời bảo tồn nhiều đoạn dẫn từ các nhà Dịch học tiền bối mà nay không còn nguyên văn. Người học muốn khảo sát Dịch học đời Tống, đặc biệt nhánh tượng số, khó lòng bỏ qua bộ này; tuy nhiên cần phân biệt giữa phần chính văn và phần quái đồ, tùng thuyết vốn có truyền bản độc lập và từng được lưu hành riêng trong các bộ tùng thư khác nhau.