Chu Dịch Chú Sớ, quyển 8–9 (周易註疏)

Giới thiệu

本书12卷，拆分成7册。 影印古籍 欽定四庫全書·經部一·易類

Tác giả: （魏）王弼; （晉）韓康伯 Số trang (bản quét): 173 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 魏 · 晉 · 唐

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06068784.cn/06068784.cn.pdf

Đánh giá

Đây là phần Châu Dịch chú sớ, tức bộ chú giải kinh Dịch hợp nhất chú của Vương Bật đời Ngụy với sớ của Khổng Dĩnh Đạt đời Đường, nằm trong mảng dịch học lấy Nghĩa lý làm trục thay vì tượng số. Vương Bật soạn chú cho phần kinh và thoán truyện, tượng truyện; Hàn Khang Bá đời Tấn nối thêm chú cho hệ từ, thuyết quái, tự quái, tạp quái. Cách ghép hai tác giả này thành một khối chú thích liền mạch đã thành khuôn mẫu từ đời Đường và được các bản khắc in về sau tiếp nhận. Việc quy phần hệ từ cho Hàn Khang Bá vốn có tranh luận, song cách hiểu phổ biến vẫn theo lối bản in truyền thống phân định như vậy.

Sớ của Khổng Dĩnh Đạt được soạn theo lệ sớ giải kinh điển thời Đường, dẫn rộng chú của Vương Bật, biện luận với các nhà khác, và chính là phần làm nên tên gọi 註疏. Từ đời Tống trở đi, chú sớ thường được in chung với kinh văn thành một hệ, về sau lại được đưa vào các tùng thư lớn. Bản hiện lưu thuộc Khâm định Tứ khố toàn thư, Kinh bộ, Dịch loại — tức bản do triều Thanh tập hợp, sao chép lại từ các bản có trước, không phải một bản khắc độc lập. Các bản Tứ khố khi chép lại thường có dị văn và khác biệt cú đậu so với bản khắc đời Tống, Nguyên.

Tên sách ghi 卷八 đến 卷九, trong khi mô tả nói toàn bộ mười hai quyển chia làm bảy sách; vậy tập đang lưu chỉ là một phần rời của bộ lớn, không phải toàn bộ. Người đối chiếu cần biết điều này để không nhầm số quyển. Trong truyền thống dịch học, đây là một trong những hệ chú sớ căn bản của bộ kinh, bên cạnh các bộ lấy tượng số làm chủ; giới nghiên cứu vẫn dùng nó như văn bản chuẩn để truy nguyên các cách đọc kinh Dịch qua các đời.