Chu Dịch Chú Sớ, quyển 2 (周易註疏)

Giới thiệu

本书12卷，拆分成7册。 影印古籍 欽定四庫全書·經部一·易類

Tác giả: （魏）王弼; （晉）韓康伯 Số trang (bản quét): 84 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 魏 · 晉 · 唐

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06068781.cn/06068781.cn.pdf

Đánh giá

Đây là tập thứ hai trong bảy tập ảnh ấn của bộ Chu Dịch chú sớ, tức phần Kinh bộ, Dịch loại, thuộc bộ Khâm định Tứ khố toàn thư do triều Thanh biên tập. Bản ghi gán soạn giả là Vương Bật thời Ngụy và Hàn Khang Bá thời Tấn, nhưng cần phân biệt hai tầng công việc: Vương Bật chú giải phần Kinh và phần lớn Thoán, Tượng; Hàn Khang Bá nối tiếp chú các quái truyện còn lại. Phần sớ (sớ giải) trong tựa đề Chu Dịch chú sớ lại thuộc về Khổng Dĩnh Đạt đời Đường, người tổng hợp chú của hai nhà trên thành bộ Ngũ kinh chính nghĩa. Nhan đề tập sách không ghi Khổng Dĩnh Đạt vì bản Tứ khố thường tách chú và sớ theo từng lớp, còn tác giả ghi trên trang đầu phản ánh lớp chú gốc.

Tình trạng quy thuộc có chỗ còn phải dè chừng. Việc Vương Bật chú Dịch là điều giới nghiên cứu nhất trí, song học giới từ lâu tranh luận về mức độ Hàn Khang Bá thực sự trước tác hay chỉ hệ thống hoá di cảo họ Vương, và về vai trò biên tập của Khổng Dĩnh Đạt trong việc định hình văn bản sớ hiện hành. Bản in trong Tứ khố dựa trên bản Đường và các bản Tống lưu truyền, giữa các hệ bản có dị văn đáng kể, nhất là ở phần âm nghĩa và phần dẫn thư của các nhà Hán Nguỵ đã thất truyền.

Bộ Chu Dịch chú sớ giữ vị trí chuẩn mực trong truyền thống chú giải Dịch: từ Đường về sau, nó là cơ sở cho hầu hết các bản khắc in và cho các bộ sớ giải đời sau như của Lý Đỉnh Tộ. Người học Dịch muốn tiếp cận lối giải thích lấy Nghĩa lý làm trục, lấy tượng số làm phụ, khó lòng bỏ qua văn bản này. Việc bản Tứ khố được ảnh ấn nguyên dạng, dù còn những hạn chế cố hữu của bản khâm định, vẫn giúp đối chiếu dị đồng với các bản ngoài hệ thống.