Khâm Định Hiệp Kỷ Biện Phương Thư, quyển 9–10 (欽定協紀辨方書)
Thông tin thư mục tham khảo từ archive.org.
Giới thiệu
本书36卷,拆分成23冊。 影印古籍 欽定四庫全書·子部七·術數類
Tác giả: (清)允祿; (清)梅榖; (清)何國宗 Số trang (bản quét): 231 Chủ đề: 四庫全書 · 子部 · 術數類 · 清
Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06067686.cn/06067686.cn.pdf
Đánh giá
欽定協紀辨方書 là bộ sách do triều đình nhà Thanh tổ chức biên soạn, thuộc Tử bộ, Thuật số loại trong 欽定四庫全書. Sách do允祿 (Doãn Lộc), 梅榖 (Mai Cốc) và 何國宗 (Hà Quốc Tông) đứng tên, như đây là dạng công trình tập thể đặt dưới sự chủ trì của một hoàng thân kiêm đại thần, nên phần thực biên soạn thường do các quan lại am hiểu lịch pháp, chọn ngày đảm trách; việc phân định rạch ròi ai viết phần nào không thể xác định chỉ từ dòng tên trên bản. Niên đại hình thành gắn với thời kỳ trị vì của Càn Long, khi triều đình cho hệ thống hóa và chuẩn hóa các tri thức chọn ngày, can chi cát hung vốn tồn tại phân tán trong dân gian và các nhà thuật số.
Về phương diện học thuật, đây là văn bản tiêu biểu cho nỗ lực quy phạm hóa lĩnh vực trạch cát (chọn ngày lành) của nhà nước, đối chiếu với các bộ cùng dòng như Ngọc hạp và các sách lịch pháp đương thời. Bản đang lưu là phần 卷九 và 卷十 được tách riêng thành một tập trong tổng số 36 quyển chia thành 23 tập, thuộc bản khắc in lại của 四庫全書. Nội dung hai quyển này, theo cấu trúc tổng thể của bộ sách, thường liên quan đến các quy tắc suy tính cát hung, can chi và thần sát, song người viết chú giải không đọc bản này nên không đi vào chi tiết từng phần.
Bản lưu hành hiện nay chủ yếu dựa trên bản 四庫全書 do triều đình biên tập và sao chép, sau đó được các nhà xuất bản hiện đại 影印 lại. Do tính chất sao chép qua nhiều tầng và việc tách quyển thành tập, giữa các lần in có thể có dị văn hoặc khác biệt trong cách phân quyển; giới nghiên cứu về thuật số và lịch pháp Trung Quốc vẫn thường đối chiếu nhiều bản để xác định văn bản gốc, nhưng mức độ sai lệch cụ thể cần khảo sát trên từng bản. Đối với người học, tài liệu này có giá trị như một mốc tham chiếu cho thấy cách triều Thanh chính thức hóa và hệ thống hóa tri thức trạch cát, đồng thời là nguồn để so sánh với các sách chọn ngày lưu hành ngoài dân gian.