Chu Dịch Hàm Thư Biệt Tập, quyển 4–5 (周易函書別集)
Thông tin thư mục tham khảo từ archive.org.
Giới thiệu
本书16卷，拆分成8冊。 影印古籍 欽定四庫全書·經部一·易類
Tác giả: （清）胡煦 Số trang (bản quét): 135 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 清
Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06064494.cn/06064494.cn.pdf
Đánh giá
胡煦 (1655–1736), tự Thương Hiểu, hiệu Tử Cầm, người Quang Sơn, Hà Nam, đỗ tiến sĩ năm Khang Hi thứ 51, làm quan đến Binh bộ Thị lang; ông thuộc nhóm học giả Dịch học đời Thanh theo hướng tượng số, có chỗ đứng riêng giữa dòng Dịch học thời Thanh chịu ảnh hưởng của cả Hán học lẫn Tống học. Bộ 周易函書 của ông gồm nhiều phần, được biết phổ biến với chính biên và các phần phụ, trong đó 別集 là tập ngoại biên tập hợp những thiên luận bàn riêng lẻ, không nằm trong hệ thống chú giải kinh văn của chính biên. Ở đây chỉ lưu hai quyển bốn và năm của 別集, tách ra từ bộ toàn thư mười sáu quyển theo cách chia tám sách của bản in hiện hành.
Bản đang xem là ảnh chụp của bản khắc trong 欽定四庫全書, xếp vào Kinh bộ, Dịch loại. Đây là bản do triều đình tập hợp và sao chép trong thời Càn Long, không phải bản in độc lập của 胡 thị. Số trang 135 ứng với hai quyển, chữ Hán, không kèm phiên dịch hay chú thích tiếng Việt; người đọc cần biết chữ Hán cổ và quen với cách hành văn của Dịch học Thanh mạt mới dùng được trực tiếp. Vì là bản ảnh chụp từ một bộ lớn, việc đối chiếu với các bản khác của 周易函書, nếu có, đòi hỏi tra ở bản thư mục học chuyên về Dịch học Thanh, nơi ghi rõ dị văn giữa các hệ bản. Chuyện quy tác giả ở đây rõ ràng, không có tranh luận; điều còn phải dè chừng là niên đại soạn riêng của 別集, mà giới nghiên cứu thường đặt trong khoảng nửa đầu thế kỷ XVIII gắn với hoạt động trước tác cuối đời của tác giả.
Vị trí của tài liệu trong truyền thống: 周易函書 không phải sách nhập môn, cũng không thuộc loại được truyền tụng rộng như các bộ Dịch học của Vương Phu Chi hay Huệ Đống, mà là một bộ lớn, nặng về tượng số và đồ thuyết, được xếp vào Kinh bộ Dịch loại của Tứ khố chính là dấu xác nhận nó thuộc dòng chính thống học thuật triều đình. Ai nghiên cứu Dịch học đời Thanh, đặc biệt hướng tượng số, cần biết tới bộ này; còn riêng hai quyển 別集 ở đây chỉ có ích khi đặt cạnh chính biên cùng bộ, chứ đứng một mình thì khó dựng được bức tranh trọn vẹn về học thuyết của 胡煦.