Chu Dịch Quán Thoán, quyển 7–8 (周易觀彖)

Giới thiệu

本书12卷，拆分成6冊。 影印古籍 欽定四庫全書·經部一·易類

Tác giả: （清）李光地 Số trang (bản quét): 148 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 清

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06064451.cn/06064451.cn.pdf

Đánh giá

Tựa sách ghi là 周易觀彖, tác giả Lý Quang Địa (1642–1718) đời Thanh — một danh thần, từng giữ chức Đại học sĩ, đồng thời là người chủ trì việc biên soạn các bộ sách lớn của triều đình như Chu Tử Toàn Thư và Tính Lý Tinh Nghĩa. Phần “quán thoán” nơi tựa cho thấy lối chú giải lấy Thoán truyện làm trục để soi suốt quẻ và hào, tức đặt trọng tâm vào cấu trúc quẻ hơn là lối tượng số rườm rà. Đây là một trong những bộ Dịch học tiêu biểu của học phái trình Chu thời Thanh sơ, khuynh hướng lấy nghĩa lý Nho gia làm nền, gạn bỏ những lối bói toán và đồ thư.

Việc quy tác phẩm cho Lý Quang Địa nhìn chung ít tranh cãi, các thư mục đời Thanh và Tứ Khố Toàn Thư Tổng Mục đều ghi như vậy. Bản đang lưu là phần quyển bảy và quyển tám của một bộ mười hai quyển, được tách thành sáu tập khi đóng; đây là bản ảnh ấn trong Tứ Khố Toàn Thư, thuộc Kinh bộ, Dịch loại. Con số mười hai quyển này khớp với mô tả của Tổng Mục, song người đọc nên lưu ý truyền bản Tứ Khố thường có sai lệch so với các bản đơn hành đời Thanh, nhất là ở phần tự lệ và các dẫn chứng.

Với 148 trang cho hai quyển, đây là đoạn giữa bộ, không phải toàn thư — muốn khảo cả hệ thống cần đối chiếu các tập còn lại. Vị trí của 周易觀彖 trong truyền thống Dịch học Thanh sơ là ở chỗ nó cùng dòng với các tác phẩm lấy nghĩa lý của Trình Di và Chu Hy, nhưng có lối cấu trúc riêng; người học Dịch có thể dùng nó như một bản tham chiếu khi đối sánh cách chú giải quẻ và hào giữa các phái.