Chu Dịch Diễn Nghĩa, quyển 14 (周易衍義)

Giới thiệu

本书16卷，拆分成10冊。 影印古籍 欽定四庫全書·經部一·易類

Tác giả: （元）胡震 Số trang (bản quét): 108 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 元

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06064409.cn/06064409.cn.pdf

Đánh giá

Đây là quyển mười bốn của bộ 周易衍義 (Chu Dịch diễn nghĩa) mười sáu quyển, bản in ảnh rút từ 欽定四庫全書, phần Kinh bộ, Dịch loại. Sách thuộc dòng chú giải kinh Dịch theo lối "diễn nghĩa", tức giảng rộng nghĩa lý và tượng số chứ không chỉ sớ nghĩa từng câu, một thể tài phổ biến trong các bộ Dịch học thời Tống–Nguyên. Tác giả đề trên bản là Hồ Chấn (胡震) đời Nguyên; việc quy thuộc này còn để ngỏ ở một mức nào đó, vì các thư mục cổ như Tứ khố toàn thư tổng mục lục chỉ ghi tác giả là người Nguyên mà không cung cấp tiểu sử đầy đủ, và một số bộ Dịch học cùng thời cũng mang tựa gần giống, dễ nhầm lẫn khi đối chiếu.

Điều chắc chắn hơn là vị trí của bộ sách trong hệ Tứ khố: nó nằm ở Kinh bộ, Dịch loại, tức được xếp vào nhóm trước tác giảng kinh điển chính thống, không phải loại sách phụ trợ hay khoa học. Bản đang lưu là bản ảnh ấn, không phải bản chú giải hiện đại, nên độc giả tiếp cận nguyên văn chữ Hán và cần đối chiếu với các bản khắc khác nhau của Tứ khố nếu muốn khảo dị văn. Bộ sách vốn được chia thành mười tập, mỗi tập gồm vài quyển; quyển mười bốn này nằm trong tập tương ứng, song dữ kiện hiện có không cho biết chính xác tập nào và có sai lệch đánh số giữa các lần in hay không.

Người học Dịch học Trung Quốc thường biết tới bộ này trong dòng Dịch học đời Nguyên, giai đoạn tiếp nhận và phát triển di sản Tống Nho, đặc biệt là ảnh hưởng của Trình Di và Chu Hi. Việc đối chiếu nó với các bộ cùng loại giúp thấy được cách người Nguyên dung hòa giữa nghĩa lý và tượng số, nhưng để đánh giá đầy đủ cần đọc trọn bộ mười sáu quyển chứ không chỉ một quyển lẻ.