Chu Dịch Tượng Từ, quyển 4 (周易象辭)

Giới thiệu

本书22卷，拆分成15冊。 影印古籍 欽定四庫全書·經部一·易類

Tác giả: （清）黃宗炎 Số trang (bản quét): 131 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 清

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06063065.cn/06063065.cn.pdf

Đánh giá

黄宗炎 (1616–1686) là học giả Dịch học đời Thanh, quê Dư Diêu, Chiết Giang, em ruột của 黃宗羲. Ông để lại 周易象辭, một trong những bộ Dịch học đáng kể của giai đoạn đầu triều Thanh, và bản đang xét là quyển bốn trong chỉnh thể hai mươi hai quyển ấy. Việc quy thuộc tác phẩm này cho Hoàng Tông Viêm nhìn chung ít bị học giới hoài nghi, dù các chi tiết về niên đại thành thư và quá trình hoàn thiện còn phải suy đoán phần nào từ tiểu sử và từ cách dẫn giải của chính văn bản.

Điểm cần lưu ý là tình trạng truyền bản. Tài liệu hiện lưu không phải bản khắc riêng của 周易象辭 mà là phần trích trong 欽定四庫全書, xếp ở Kinh bộ, Dịch loại. Nói cách khác, người đọc đang tiếp cận tác phẩm qua ngả sao chép và hiệu đính của quan tu thư triều Càn Long, chứ không qua bản gốc đầu tay. Bộ 22 quyển ấy lại được chia thành 15 sách, và quyển bốn nằm trong một đơn vị như vậy; con số 131 trang chỉ phản ánh đơn vị đang số hóa, không phải toàn bộ quyển. Sự chia tách này khiến việc đối chiếu dị văn giữa các bản in khác nhau càng cần thận trọng, vì thứ tự trang và ranh giới quyển trong bản Tứ Khố đôi khi không khớp với các bản ngoài.

Về vị trí học thuật, 周易象辭 thuộc khuynh hướng lấy tượng để giải Dịch, tiếp nối mạch Hán Dịch và có quan hệ với truyền thống Dịch học của họ Hoàng ở Chiết Đông. Đối với người nghiên cứu Dịch học đời Thanh, bộ sách này thường được xem cùng nhóm với các trước tác của 黃宗羲 về cùng lĩnh vực, giúp dựng lại bối cảnh một dòng giải thích kinh Dịch vừa bám tượng số vừa không xa rời lý luận Nho gia. Các chi tiết cụ thể về quan điểm riêng của tác giả, cũng như mức độ dị đồng so với các bộ Dịch loại cùng thời, cần đọc trực tiếp văn bản mới xác quyết được.