Chu Dịch Ngoạn Từ Khốn Học Ký, quyển 11 (周易玩辭困學記)

Giới thiệu

本书15卷，拆分成13冊。 影印古籍 欽定四庫全書·經部一·易類

Tác giả: （明）張次仲 Số trang (bản quét): 127 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 明

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06062985.cn/06062985.cn.pdf

Đánh giá

Âu Dịch ngoạn từ khốn học ký (周易玩辭困學記) là một bộ chú giải Kinh Dịch đời Minh, gồm mười lăm quyển, do Trương Thứ Trọng (張次仲) soạn. Bản đang lưu là quyển mười một trong bộ ấy, thuộc phần Kinh bộ, Dịch loại của Khâm định Tứ khố toàn thư, dạng ảnh ấn cổ tịch; nhà chép chia mười lăm quyển thành mười ba sách nên quyển lẻ này đóng thành một tập riêng. Tên sách ghép hai chữ "ngoạn từ" và "khốn học", cho thấy đây là loại trước tác vừa bình giải văn từ hào quái vừa ghi lại công phu tự học, lối đặt tên quen thuộc của các nhà Dịch học đời Minh sau Trình Chu.

Về tác giả, Trương Thứ Trọng là người đất Hải Ninh, đỗ cử nhân cuối đời Minh, không ra làm quan dưới triều Thanh, để lại một số trước tác văn tập và kinh giải. Việc quy bộ Dịch giải này cho ông nhìn chung được các thư mục đời Thanh và Tứ khố toàn thư tổng mục thừa nhận, nhưng tiểu sử và năm sinh năm mất của ông còn chỗ chép khác nhau giữa các nguồn, nên niên đại thành sách không thể ấn định chắc chắn, chỉ có thể nói sách hình thành vào khoảng giao thời Minh Thanh.

Bản Tứ khố này khắc lại từ bản sao nội phủ thời Thanh, đời sau ít có bản khắc lại độc lập; ngoài Tứ khố toàn thư, sách còn được biết qua các tổng mục kinh giải Dịch học. Vị trí của nó trong truyền thống nằm ở dòng Dịch học lấy nghĩa lý làm chủ, kế thừa Trình Di và Chu Hy mà không hoàn toàn lệ thuộc, tiêu biểu cho khuynh hướng học Dịch của sĩ phu di dân đời Minh Thanh. Người nghiên cứu Dịch học đời Minh và lịch sử truyền bản Tứ khố cần biết tới bộ sách này vì đó là một trong những bộ chú giải đầy đủ được triều Thanh chính thức thu vào kho, qua đó thấy được cách người đời sau tiếp nhận và phê phán các nhà Dịch học tiền bối.