Thành Trai Dịch Truyện, quyển 9–11 (誠齋易傳)

Giới thiệu

本书20卷，拆分成8冊。 影印古籍 欽定四庫全書·經部一·易類

Tác giả: （宋）楊萬里 Số trang (bản quét): 129 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 宋

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06062810.cn/06062810.cn.pdf

Đánh giá

Dữ kiện định danh đủ rõ: 誠齊易傳 (Thành Trai Dịch truyện) của Dương Vạn Lý (1127–1206), đời Nam Tống, nguyên thư hai mươi quyển, bản đang lưu là kỳ ảnh ấn rút từ bộ 欽定四庫全書, phần 經部·易類, gồm quyển chín đến quyển mười một, 129 trang. "Thành Trai" là hiệu của tác giả; nhan đề sách lấy hiệu đặt tên. Trong sách này Dương Vạn Lý giải Kinh Dịch theo lối lấy tượng số làm trọng, giải nghĩa hào từ gắn với suy nghĩ về thời thế và đạo trị nước, đứng chung dòng với các nhà Dịch học Nghĩa lý đời Tống. Việc quy thuộc cho Dương Vạn Lý không có gì phải bàn cãi; sách đã được ghi vào Nghệ Văn chí các triều và vào chính mục lục của Tứ khố.

Bản mà ta đọc hôm nay là bản sao chép trong Tứ khố toàn thư, không phải bản khắc in thời Tống. Đây là điều nên nhớ khi tra cứu: chữ trong Tứ khố thường đã bị đổi, tránh húy đời Thanh, và không phải chỗ nào cũng giữ nguyên diện mạo bản gốc. Về truyền bản, ngoài đường Tứ khố, sách còn dựa vào một số bản khác như bản trong Dự Chương tùng thư, giữa các ngả ấy vẫn có dị văn, chủ yếu ở chỗ dùng chữ và ở tiểu chú. Giới nghiên cứu về Đại Toàn bộ vốn bàn nhau nhiều về tình trạng văn bản trong Tứ khố toàn thư nói chung; riêng Thành Trai Dịch truyện thì cách hiểu phổ biến hiện nay là lấy bản Tứ khố làm bản lưu hành, còn muốn khảo dị thì phải đối chiếu thêm các bản in khác.

Tập đang lưu này là phần giữa của toàn sách, tương ứng với phần 易类 trong Tứ khố. Người học muốn đọc trọn Dịch học đời Tống thường phải đi qua Dương Vạn Lý bên cạnh Trình Di, Chu Hy; ba nhà ấy không giải Dịch theo cùng một lối, nên đặt cạnh nhau mới thấy được cái riêng của từng người. Với việc nghiên cứu, giá trị của ấn bản này nằm ở chỗ nó là một bản Tứ khố đầy đủ, tiện cho đối chiếu văn bản và dẫn chứng theo quy cách chính thư, hơn là ở chỗ cung cấp một dị bản hiếm.