Hán Thượng Dịch Truyện, quyển 9–11 (漢上易傳)

Giới thiệu

本书11卷，拆分成7册。 影印古籍 欽定四庫全書·經部一·易類

Tác giả: （宋）朱震 Số trang (bản quét): 178 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 宋

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06062759.cn/06062759.cn.pdf

Đánh giá

Đây là phần cuối của Hán Thượng Dịch Truyện, bộ Dịch học của Chu Chấn đời Tống, gồm quyển chín tới quyển mười một trong tổng số mười một quyển, tức phần bàn về hệ từ và các thiên còn lại sau phần giải thích sáu mươi bốn quẻ. Sách thuộc Kinh bộ, Dịch loại, được ấn hành trong Khâm định Tứ khố toàn thư, bản lưu ở đây là ảnh ấn của bản Tứ khố, chia mười một quyển thành bảy tập, tập đang xét ứng với ba quyển cuối.

Chu Chấn (1072-1138), tự Tử Phát, người Kinh Môn, làm quan tới Hàn Lâm học sĩ, là người chủ trương dung hợp tượng số và nghĩa lý trong Dịch học đời Tống. Hán Thượng là tên đất Kinh Môn, quê tác giả, nay thuộc Hồ Bắc. Sách được soạn trong khoảng thời gian ông cư ngụ tại đây, hoàn thành vào những năm cuối đời, trước khi mất không lâu; niên đại cụ thể từng quyển không rõ, song giới nghiên cứu nhìn chung đặt bộ sách vào nửa đầu thế kỷ mười hai. Việc quy cho Chu Chấn là tác giả hầu như không gây tranh cãi, dù một số vấn đề văn bản nội bộ đôi khi được đặt lại.

Bản Tứ khố lấy từ bản sao chép nội phủ, có ghi lời án kiểm thư của tứ khố quan; các bản khắc đời Minh Thanh và các bản chép tay lưu hành trước đó có đôi chỗ dị văn, chủ yếu ở phần dẫn thuyết của các nhà Dịch học Tiên Tần Hán Đường trích dẫn trong sách. Một số trước tác được Chu Chấn dẫn lại đã thất truyền, khiến bộ này thành nguồn gián tiếp đáng kể cho việc phục nguyên Dịch học Hán Nguỵ. Vị trí của nó trong dòng Dịch học Tống nằm ở chỗ đối thoại với Đông Pha Dịch Truyện của Tô Thức và Y Xuyên Dịch Truyện của Trình Di, đồng thời kế thừa truyền thống tượng số của Thiệu Ung và Trần Đoàn; người học Dịch thời Tống thường phải đọc bộ này để nắm cách hài hoà hai lối tiếp cận.