Chu Dịch Khẩu Nghĩa (quyển 6~7)

Giới thiệu

Đây là bản in từ kho 'Tứ khố toàn thư', thuộc bộ Kinh, loại Dịch. Tác phẩm ghi lại lời bàn giải về Kinh Dịch theo hình thức truyền khẩu, tập trung vào các quyển từ thứ sáu đến thứ bảy. Sách được chia làm 10 quyển, đóng thành 6 tập, phản ánh tư tưởng Dịch học thời Tống. Nội dung chủ yếu luận giải về ý nghĩa các quẻ và hào trong Kinh Dịch.

Nhan đề gốc: 周易口義·卷六~卷七 Tác giả: （宋）胡瑗 Số trang (bản quét): 209 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 宋

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06062711.cn/06062711.cn.pdf

Đánh giá

Chu Dịch Khẩu Nghĩa là tác phẩm Dịch học thời Bắc Tống, do Hồ Tuyền (993–1059) soạn, ghi lại lời giảng giải Kinh Dịch của ông theo lối khẩu truyền. Hồ Tuyền tự Dực Chi, người Thái Châu, là một trong những nhân vật mở đường cho Dịch học Nghĩa lý đời Tống; sách của ông cùng với các trước tác của Tôn Phục, Thạch Giới tạo nên lớp nền cho hướng giải thích Kinh Dịch lấy lý nghĩa làm trọng, khác với lối tượng số thời Hán Đường. Việc đề tên tác giả là Hồ Tuyền được truyền thống thư mục học chấp nhận, song học giới vẫn lưu ý rằng văn bản hiện hành có thể đã qua tay người đời sau chỉnh lý, nên mức độ đúng nguyên bản của toàn bộ còn là vấn đề bàn cãi.

Bản đang lưu là ảnh chụp từ ấn bản trong Khâm Định Tứ Khố Toàn Thư, xếp vào Kinh bộ, Dịch loại. Toàn thư phân thành mười quyển, đóng sáu tập; tập hiện có chứa quyển sáu và quyển bảy, gồm 209 trang. Cách chia quyển và thứ tự này phản ánh tình trạng văn bản đã định hình trong quá trình biên tập Tứ Khố, vốn không phải lúc nào cũng trùng với diện mạo lưu truyền ban đầu của tác phẩm.

Với người học Dịch, bộ sách này thuộc nhóm tư liệu không thể bỏ qua khi muốn dựng lại bối cảnh Nghĩa lý học đời Tống: nó cho thấy cách một giảng sư thời ấy dẫn dắt người nghe từ ý nghĩa quẻ và hào, đồng thời đặt ra chuẩn mực mà các nhà Dịch học sau như Trình Di tiếp nhận và phát triển. Các bản khắc in khác nhau của tác phẩm tồn tại dị văn, nên khi đối chiếu cần so với các bản ngoài Tứ Khố để tránh lấy sai lệch biên tập làm chuẩn.