Chu Dịch Tham Nghĩa, quyển 3–4 (周易參義)

Giới thiệu

本书12卷，拆分成6冊。 影印古籍 欽定四庫全書·經部一·易類

Tác giả: （元）梁寅 Số trang (bản quét): 140 Chủ đề: 四庫全書 · 經部 · 易類 · 元

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/06061346.cn/06061346.cn.pdf

Đánh giá

周易參義 của Lương Dần đời Nguyên, sách chú giải Kinh Dịch theo lối tham chiếu, dung hoạt giữa nghĩa lý và tượng số. Lương Dần tự Mạnh Kính, người Tân Dụ, Giang Tây, sống khoảng cuối Nguyên đầu Minh, từng dạy học núi, được triệu vào triều Minh dự soạn lễ nhạc; ngoài Dịch còn để lại trước tác về Xuân Thu và Lễ, cho thấy ông thuộc dòng nho học kinh điển chứ không phải lối chiêm bốc thuần túy. Tên sách "tham nghĩa" cho thấy cách làm là gom nghĩa của các nhà mà dung hòa, chứ không khởi phát ý mới. Vì vậy tác phẩm định vị trong dòng chú giải Dịch đời Nguyên, giai đoạn mà Trình Di và Chu Hy đã thành chuẩn mực nhưng chưa độc tôn, còn đất cho lối tổng hợp.

Điều cần lưu ý là bản đang lưu không phải toàn thư. Sách vốn mười hai quyển, đây là hai quyển ba và bốn, nằm trong một bộ sáu tập đã tách theo lối ảnh ấn. Bản in thuộc Khâm định Tứ khố toàn thư, phần Kinh bộ, Dịch loại, tức bản do triều Thanh tập hợp và hiệu định; các bản Tứ khố nói chung có thể khác bản khắc đời Nguyên hoặc bản chép tay lưu truyền ở chỗ dị văn và câu chú, nên người đối chiếu nên xem phần này như một truyền bản trong hệ, không đại diện cho toàn bộ dị bản. Tập đang có là phần giữa sách, không bao gồm đầu và cuối.

Về quy thuộc, đề tên Lương Dần đời Nguyên là cách ghi phổ biến của Tứ khố và của các mục lục thư tịch; nguồn gốc tác phẩm nói chung không có tranh luận lớn, nhưng niên đại cụ thể khó chốt vì tác giả sống qua thời đổi triều. Người dùng bản ảnh ấn này nên đối chiếu với các bản trong Tứ khố toàn thư và với mục lục Dịch loại để xác định vị trí hai quyển trong toàn bộ, đồng thời so với các bộ chú giải Dịch đời Nguyên khác để thấy lối tham nghĩa của Lương Dần ăn khớp tới đâu với khuynh hướng chung của thời.