Chu Dịch Bản Nghĩa Biện Chứng Bổ Đính, tập 1 (周易本義辨證補訂)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (清)紀磊輯 Số trang (bản quét): 64 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072499.cn/02072499.cn.pdf

Đánh giá

周義本義辨證補訂 là tác phẩm thuộc dòng chú giải Kinh Dịch, nối tiếp truyền thống "bản nghĩa" do Chu Hy khởi xướng đời Tống. Cái tên cho thấy sách thuộc loại biện chứng, nghĩa là đính chính và biện luận những chỗ hiểu sai hoặc dị văn trong Chu Dịch bản nghĩa, rồi bổ sung, đính chính thêm. Đây là kiểu trước tác rất phổ biến trong giới Dịch học đời Thanh, khi các học giả khảo cứu Hán học quay lại truy nguyên văn bản và phê phán cách hiểu Tống nho.

Tác giả ghi trên bản là Kỷ Lỗi (紀磊), người Thanh, với vai trò tập (輯), tức người sưu tập và biên tập chứ không hẳn là tác giả nguyên sáng. Điều này có nghĩa cần phân biệt giữa nội dung biện chứng vốn có nguồn gốc từ trước và công việc tập hợp, bổ đính của Kỷ Lỗi. Thông tin về tiểu sử và hoạt động học thuật của Kỷ Lỗi không phổ biến rộng trong thư mục thông dụng, nên việc quy thuộc cụ thể cho ông ở mức nào còn phải tra cứu thêm; ở đây chỉ có thể nói chắc phần ghi trên bản.

Về truyền bản, bản đang lưu có 64 trang, ký hiệu phần (一), cho thấy đây là phần đầu hoặc một tập trong bộ nhiều phần. Phần mô tả ghi rõ nguyên thư có chỗ chữ mờ, có trang tàn khuyết. Những khiếm khuyết này ảnh hưởng trực tiếp đến việc đọc và đối chiếu dị văn, nên người dùng cần lưu ý bản số hóa phản ánh một bản in không hoàn chỉnh, không thay thế được các bản đầy đủ nếu có.

Vị trí của nó nằm trong mạch Dịch học khảo chứng đời Thanh, nơi các tác phẩm biện chứng bản nghĩa thường được dùng để đối chiếu giữa truyền bản Tống và cổ bản. Một tập như thế này có ích cho người nghiên cứu truyền bản và hiệu khám, hơn là cho người mới nhập môn tìm nghĩa lý.