Hoàn Nghiễn Trai Chu Dịch Thuật, tập 2 (還硯齋周易述)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (清)趙新撰 Số trang (bản quét): 99 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072495.cn/02072495.cn.pdf

Đánh giá

還硯齋周易述 là một bộ Dịch học đời Thanh, nay thường gặp dưới dạng bản sao điện tử từ các thư viện số nước ngoài. Tác phẩm thuộc dòng chú giải kinh Dịch theo lối "thuật" — tức không đặt nặng việc tự sáng lập tân thuyết mà men theo mạch chú thích truyền thống để dẫn giải quái, hào. Bản đang lưu mang tên gọi đầy đủ kèm hậu tố (二), cho thấy đây là phần thứ hai của một tập lớn hơn, nhiều khả năng gồm hai sách hoặc nhiều quyển được số hoá tách rời và đánh dấu theo thứ tự.

Tác giả Triệu Tân (趙新) sống vào đời Thanh; thư mục ghi (清) là chỉ triều đại, không cho biết niên đại cụ thể của người soạn hay năm khắc in. Đây là điểm cần lưu ý: các bộ Dịch chú đời Thanh vốn nhiều, tác giả lại không thuộc hàng danh gia lưu danh trong chính sử, nên việc quy thuộc cũng như tiểu sử Triệu Tân hiện vẫn phải dựa vào các thư mục cổ, chưa có khảo cứu đầy đủ. Người đọc nên coi phần ghi tác giả trên bản là dữ kiện của bản thân sách, không phải kết luận đã được học giới xác nhận.

Về truyền bản, mô tả hiện có nói rõ bản này có chỗ chữ mờ, có tờ bị khuyết. Đó là tình trạng điển hình của các bản cổ được quét từ vi phim hay bản photocopy cũ. Điều đó cũng có nghĩa không thể đối chiếu nguyên văn với các bản in khác một cách thuận lợi, và dị văn giữa các lần san khắc — nếu có — khó kiểm chứng nếu không tiếp cận được những bản còn nguyên vẹn. Bản 99 trang, tiếng Trung, xếp vào mục Kinh Dịch, thuộc loại tài liệu dịch học hiếm, phù hợp cho người nghiên cứu Dịch học Thanh đại hoặc tìm hiểu cách người đời Thanh kế thừa chú sớ tiền nhân.

Cuốn sách này chỉ nên được tra cứu trong mối tương quan với các bộ Dịch chú cùng thời. Việc xác định vị trí chính xác của nó trong dòng "thuật" đòi hỏi khảo sát các trước tác đồng loại, điều mà bản thân phần dữ kiện thư mục không cung cấp.