Chu Dịch Trạch Ngôn, tập 4 (周易擇言)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (清)鮑作雨撰 Số trang (bản quét): 152 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072408.cn/02072408.cn.pdf

Đánh giá

周易擇言 là một bộ sách thuộc dòng chú giải Kinh Dịch, do Bao Tác Vũ (鮑作雨) người đời Thanh soạn, căn cứ vào đề tác giả ghi trên bản lưu. Tựa sách hàm ý "chọn lời" — tức không chú toàn kinh mà chỉ giữ lại những chỗ cốt yếu, một cách làm phổ biến trong các trước tác Dịch học đời Thanh, khi người viết thường muốn gạn lọc từ khối chú sớ dày đặc của tiền nhân để rút ra chỗ dùng được. Bản đang lưu mang ký hiệu (四), cho thấy đây là một phần hoặc một trong số các quyển của bộ, tuy dữ kiện hiện có không đủ để xác định bộ gồm bao nhiêu phần.

Về tác giả, Bao Tác Vũ không thuộc hàng danh gia được nhắc nhiều trong các Dịch học sử lớn, nên việc quy thuộc gần như hoàn toàn dựa vào đề ký trên bản in; niên đại cụ thể và hành trạng của ông cần tra thêm phương chí hoặc mục lục thư chí đời Thanh mới rõ. Đây là chỗ còn để ngỏ, không nên suy đoán năm sinh năm mất hay quan hệ thầy trò của ông.

Bản lưu 152 trang, có ghi nhận tình trạng nguyên thư chữ mờ và một số trang tàn khuyết. Với các bản Dịch cổ truyền qua ngả in gỗ, tình trạng này thường kéo theo dị văn giữa các lần in và giữa bản này với bản khác cùng tựa, nên khi đối chiếu cần lưu ý chỗ khuyết có thể che mất dị tự hoặc tiểu chú. Đây là bản số hóa từ Archive.org, người đọc nên cẩn thận với những đoạn không đọc được thay vì mặc định đó là văn bản gốc.

Người học Dịch nếu biết tới bộ này thì nên đặt nó cạnh các bộ chọn chú cùng thời để thấy cách người Thanh xử lý di sản Hán Tống, nhưng cần nhớ rằng trước khi có khảo cứu thư mục nghiêm túc về Bao Tác Vũ và bộ sách, mọi nhận định về vị trí của nó trong truyền thống vẫn chỉ là phỏng đoán có mức.