Chu Dịch Hằng Giải, tập 6 (周易恒解)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (清)劉沅撰 Số trang (bản quét): 204 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072358.cn/02072358.cn.pdf

Đánh giá

周易恒解 là bộ chú giải Kinh Dịch của Lưu Nguyên (劉沅, 1768–1855), tự Chỉ Đường, hiệu Nguyệt Nhai, người Song Lưu, Tứ Xuyên, một học giả thời Thanh để lại trước tác khá nhiều nhưng ít được phổ biến rộng trong giới kinh học chính thống. Sách này được biết đến trong các thư mục Nho gia với tư cách một bộ giải kinh theo lối nghĩa lý, đồng thời pha lẫn lối lấy tượng số để giải thích các hào từ, một kiểu dung hòa khá phổ biến ở các bộ Dịch học đời Thanh về sau.

Đối với các bộ Dịch học đời Thanh, việc quy thuộc tác giả thường ổn định hơn nhiều so với các bộ xuất hiện trước đời Minh – bản in của Lưu thường kèm tựa, phàm lệ và các ghi chú của chính ông, nên giới nghiên cứu hầu như nhất trí về người soạn. Tuy vậy câu hỏi đáng lưu tâm là mức độ can thiệp của các đời sau vào văn bản, vì sách được khắc in nhiều lần và có hiện tượng sao lục, chỉnh lý trong các tùng thư.

Bản đang lưu ở đây là bản tiếng Trung khắc in, mang tựa ghi kèm chữ số sáu, một cách đánh dấu tập thường thấy khi sách được phân quyển hoặc phân tập khi nhập kho, không nhất thiết phản ánh số quyển của nguyên tác. Nguồn dữ liệu ghi nhận bản này có chỗ chữ mờ và một số trang bị khuyết, tức là bản scan thiếu tính toàn vẹn, nên người dùng muốn đối chiếu dị văn hay khảo văn bản cần tìm thêm các bản khác cùng hệ thống. Mức độ dị biệt giữa các bản in của 周易恒解 vẫn là điểm học giới chưa khảo sát triệt để.

Người học Kinh Dịch cần biết tới bộ này ở chỗ nó đại diện cho lối tiếp cận kinh văn đã đượm hơi thở Nho học đời Thanh, khi cả nghĩa lý lẫn tượng số đều được dụng để lý giải cát hung của các hào, đồng thời phản ánh cách một sĩ phu địa phương đặt Kinh Dịch vào hệ thống luân lý tu thân. Sách nên được đặt cạnh những bộ chú giải đương thời, đặc biệt là các bộ theo lối khảo chứng để thấy rõ sự khác biệt trong phương pháp.