Tôn thị Chu Dịch tập giải (quyển 5)
Thông tin thư mục tham khảo từ archive.org.
Giới thiệu
Cuốn sách mang tựa đề gốc "Tôn Thị Chu Dịch Tập Giải" (quyển 5), thuộc chủ đề Kinh Dịch cổ đại Trung Quốc. Đây là một tác phẩm trong loạt sách chú giải Chu Dịch, tập hợp các luận giải của học giả họ Tôn. Nội dung nhấn mạnh vào việc phân tích, diễn giải các quẻ hào trong Kinh Dịch, phục vụ nghiên cứu triết học và văn hóa cổ phương Đông. Tài liệu gốc từ kho lưu trữ (archive) ghi nhận có một số trang chữ mờ, một số trang bị rách, thể hiện đặc điểm của văn bản cổ. Sách được cung cấp miễn phí để tải và đọc từ liên kết nguồn.
Nhan đề gốc: 孫氏周易集解(五) Tác giả: (清)孫星衍撰 Số trang (bản quét): 99 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類
Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072342.cn/02072342.cn.pdf
Đánh giá
Tôn thị Chu Dịch tập giải là bộ chú giải Kinh Dịch do Tôn Tinh Diễn (1753–1818) biên soạn, người đời Thanh, quê Dương Hồ, Giang Tô. Quy thuộc này khá vững: Tôn Tinh Diễn là học giả khảo cứu nổi tiếng, từng làm quan đến Bố chính sứ Sơn Đông, để lại nhiều trước tác về kinh học và hiệu khám cổ tịch. Bộ sách của ông tập hợp và xâu chuỗi các lời giải thích Kinh Dịch rải rác trong sách vở đời Hán, Ngụy trở về trước, theo lối "tập giải" — tức gom nhiều nhà lại một chỗ chứ không tự sáng tác một hệ thống mới. Ở đây cần phân biệt với bộ Chu Dịch tập giải của Lý Đạo Bình đời Đường, vốn là nguồn liệu quan trọng mà Tôn thị khai thác.
Tên sách ghi trên bản là quyển 5, tức một phần của bộ lớn chứ không phải toàn bộ. Các bộ tập giải loại này thường được khắc in trong tùng thư hoặc in riêng theo từng quyển, nên bản lưu hành có thể là một tập tách rời. Dữ kiện hiện có không cho biết niên đại khắc in cụ thể, cũng không rõ bản đang lưu thuộc hệ bản nào; giới nghiên cứu vẫn đối chiếu nhiều bản in khác nhau của Tôn thị và ghi nhận dị văn giữa chúng, nên việc xác định bản quyển 5 này thuộc dòng nào cần khảo sát trực tiếp.
Mô tả bản lưu cho biết có trang chữ mờ và trang rách, đặc trưng của ấn bản cũ qua đường scan. Với người học Kinh Dịch, Tôn thị Chu Dịch tập giải có ích ở chỗ dẫn lại nhiều chú giải cổ đã thất truyền, đặt cạnh các bộ cùng dòng như Chu Dịch tập giải của Lý Đạo Bình hay Chu Dịch chú sớ của Vương Bật, Khổng Dĩnh Đạt.