Tôn Thị Chu Dịch Tập Giải, tập 1 (孫氏周易集解)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (清)孫星衍撰 Số trang (bản quét): 67 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072338.cn/02072338.cn.pdf

Đánh giá

孙氏周易集解 là bộ Dịch giải của Tôn Tinh Diễn (1753–1818), học giả Khảo cứu học đời Thanh, người Dương Hồ (Giang Tô). Sách mang tính "tập giải" theo lối gom các chú thích rời của tiền nhân, chủ yếu dựa trên Lý Đỉnh Tộ đời Đường và Vương Bật, rồi bổ sung bằng các nhà Dịch học đời Hán như Trịnh Huyền, Tuân Sảng, Ngu Phiên — nhóm văn bản phần lớn đã thất truyền và chỉ còn qua các loại thư tập dật đời Thanh phục hồi được. Cách làm này đặt bộ sách vào dòng Dịch học khảo chứng, lấy việc khôi phục cổ chú làm trọng tâm hơn là tự phát huy nghĩa lý.

Việc quy thuộc cho Tôn Tinh Diễn ít nghi vấn; niên đại thành thư thường được đặt vào khoảng cuối đời Càn Long đến Gia Khánh, nhưng các bản in cụ thể và lần khắc đầu tiên vẫn còn điểm chưa thống nhất giữa các thư mục. Tôn Tinh Diễn vốn nổi tiếng với các công trình tập hiệu và tập dật, nên lối biên tập gom chú giải tản mạn ở đây hợp với sở trường và phương pháp của ông.

Bản đang lưu là phần một của một bộ nhiều tập, 67 trang, tiếng Trung, trong kho xếp vào mục Kinh Dịch, có ghi nhận tình trạng bản gốc mờ chữ và rách trang. Điều đó cho thấy đây là bản số hóa từ một ấn bản cũ, không phải bản hiệu đính mới, nên người tra cứu cần lưu ý những chỗ khuyết tự có thể ảnh hưởng tới việc đối chiếu dị văn. Với người học Dịch theo hướng Hán học, bộ sách hữu ích như một mối nối giữa chú thích đời Đường còn lưu và các mảnh cổ chú đời Hán đã mất, đồng thời phản ánh cách giới khảo chứng đời Thanh xử lý văn bản kinh điển.