Chu Dịch Tường Thuyết, tập 10 (周易詳說)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (清)劉紹攽撰 Số trang (bản quét): 92 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072270.cn/02072270.cn.pdf

Đánh giá

Ẩn bản mang tên 周易詳說, ghi tác giả là Lưu Thiệu Phan (劉紹攽) đời Thanh, hiện lưu trong kho phần Kinh Dịch với 92 trang, nguồn từ Archive.org. Đây là một bộ chú giải Kinh Dịch theo lối "tường thuyết" — nghĩa là giảng giải từng quẻ, từng hào một cách kỹ lưỡng, chứ không chỉ điểm chú từ ngữ như các nhà chú sớ cổ điển. Dòng sách 易類 đời Thanh vốn nặng tính tổng hợp: người viết thường thu thập ý kiến các nhà Hán, Tống, Minh rồi tự đưa ra kết luận, nên các bộ "tường thuyết" hay "đại toàn" kiểu này thường dày, nhiều quyển, thích hợp cho việc tra cứu hơn là đọc liền mạch.

Về tác giả, Lưu Thiệu Phan là nhân vật ít được các sách thư mục lớn của Trung Quốc nhắc đến. Trong 四庫全書總目 và các bộ đề yếu nhà Thanh, tên ông không xuất hiện ở mục Kinh Dịch; điều này khiến việc quy thuộc còn để ngỏ. Có thể ông sống vào giai đoạn trung hoặc hậu kỳ nhà Thanh, nhưng chưa có cứ liệu chắc chắn về năm sinh năm mất, chức quan hay quê quán. Bản lưu hành hiện nay là bản in đời Thanh còn sót, không kèm tựa mục rõ ràng nên khó xác định bộ sách gồm bao nhiêu quyển; con số 92 trang trong kho chỉ phản ánh phần ảnh số hoá được, không phải toàn bộ.

Tình trạng bản lưu có khuyết điểm: một số chữ mờ, một số trang rách, khiến việc đối chiếu dị văn giữa các bản (nếu còn) gặp trở ngại. Người đọc có nền học thuật khi dùng bản này nên tra chéo với các bộ 易類 khác cùng thời để bổ khuyết chỗ thiếu chữ, đồng thời lưu ý rằng những chỗ mờ có thể làm sai lệch nguyên văn mà tác giả dẫn từ các nhà chú giải trước. Đây là tài liệu có ích cho ai muốn khảo sát dòng "tường thuyết" hậu kỳ, nhưng không nên xem là điểm tựa duy nhất cho một luận điểm văn bản học.