Chu Dịch Bản Nghĩa Thập Di, tập 5 (周易本義拾遺)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (清)李文炤撰 Số trang (bản quét): 112 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072212.cn/02072212.cn.pdf

Đánh giá

李文炤 (1672–1735), tự Nguyên Lãng, người Thiện Hoá, Hồ Nam, đậu tiến sĩ đời Khang Hi, từng giữ chức quan học chính. Ông là tác giả của một loạt trước tác về kinh học, trong đó có bộ Chu Dịch bản nghĩa thập di này — nhan đề cho thấy đây là phần nối tiếp, bổ sung cho Chu Dịch bản nghĩa của Chu Hi, tức dòng Dịch học theo lối "bản nghĩa" lấy Nghĩa lý làm chính, chú trọng văn bản kinh truyện hơn là tượng số. Tập đang lưu là quyển năm, khổ 112 trang.

Điểm cần lưu ý trước tiên là tình trạng bản in: thư mục ghi rõ nguyên thư có chỗ chữ mờ, có trang tàn khuyết, nên người dùng bản số hoá này phải coi phần văn bản hiện có là chưa trọn vẹn, và không nên lấy đó làm căn cứ để phán định toàn bộ nội dung hay thể lệ biên soạn của cả bộ. Bản Archive.org cung cấp là bản quét của một bản in cũ, không kèm thông tin về lần khắc in, nên niên đại ấn bản cụ thể không xác định được từ dữ kiện hiện có.

Về vị trí trong truyền thống, loại trước tác "thập di" nối theo Chu Dịch bản nghĩa không phải hiếm trong Dịch học Thanh đại; chúng thường được người học đọc kèm bản nghĩa gốc như sách tham khảo mở rộng, và giá trị của mỗi bộ tuỳ thuộc vào mức độ bám sát hay phản biện được cái khung giải thích của Chu Hi. Với trường hợp李文炤, giới nghiên cứu Dịch học Trung Quốc có nhắc tên ông trong số các tác gia Thanh sơ, nhưng mức độ ảnh hưởng và vị trí chính xác của bộ sách này trong dòng "bản nghĩa học" vẫn chưa được khảo sát đầy đủ, nên ở đây chỉ có thể nói đó là một trước tác thuộc khuynh hướng nghĩa lý đời Thanh, tìm cách tiếp nối và mở rộng di sản Chu Hi, chứ không thể quả quyết hơn.