Chu Dịch Sớ Lược, tập 4 (周易疏略)
Thông tin thư mục tham khảo từ archive.org.
Giới thiệu
原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍
Tác giả: (清)張沐撰 Số trang (bản quét): 179 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類
Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072201.cn/02072201.cn.pdf
Đánh giá
周易疏略 là một bộ chú giải Kinh Dịch, thuộc dòng Dịch học đời Thanh. Tác giả Trương Mộc (張沐), tự Trọng Thành, người Thượng Thái, đỗ tiến sĩ niên hiệu Thuận Trị, làm quan tới chức huyện lệnh rồi về trí sĩ giảng học; ông để lại nhiều trước tác về kinh truyện, trong đó phần Dịch học thường được xếp chung với các nhà "tôn Tống" đời Thanh, lấy Trình Di và Chu Hi làm chuẩn rồi tỉnh lược bớt phần phiền phức mà thân thuyết thêm phần mình. Riêng quyển đang lưu là phần thứ tư của bộ, ứng với một đoạn trong toàn sách; việc quy thuộc cho Trương Mộc nhìn chung được các thư mục đời Thanh ghi nhận, song vì bản lưu hành ở đây là bản khắc hoặc bản chụp lại về sau, không có lệ đề rõ niên đại khắc in, nên thời điểm thành sách chỉ có thể đoán định trong khoảng nửa sau thế kỷ XVII, chưa thể ấn định chắc.
Về truyền bản, bản đang lưu gồm 179 trang, có dấu hiệu hư tổn: một số chỗ mực nhoè, một số tờ rách hoặc thiếu góc, khiến chữ nghĩa không đọc trọn vẹn ở vài hàng. Đây là dạng bản cũ phổ biến trong các bộ tùng thư và bản lưu trữ số hoá từ thư viện nước ngoài, thường được ghép từ nhiều nguồn và ít nhiều có dị văn so với các bản khác của cùng tác phẩm, nhất là ở những đoạn trích dẫn kinh văn và lời chú. Người tra cứu nên đối chiếu với các bản Trương Mộc được ghi trong Tứ khố toàn thư tổng mục và các thư mục Dịch học đời Thanh trước khi dùng làm căn cứ cho khảo chứng văn bản.
Trong dòng Dịch học đời Thanh, những bộ chú giải theo lối "sớ lược" của Trương Mộc nằm giữa hai thái cực: một bên là các nhà Hán học muốn khôi phục tượng số cổ, một bên là các nhà Tống học lấy nghĩa lý làm trọng. Bộ này thuộc khuynh hướng sau, và người đọc ngày nay tìm tới nó chủ yếu như một mẫu mực của cách tiếp cận nghĩa lý gọn gàng, đồng thời để thấy cách một học giả đời Thanh thu gọn kho chú giải đồ sộ của tiền nhân thành văn bản dùng được cho giảng tập.