Chu Dịch Tông Nghĩa, tập 5 (周易宗義)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (明)程汝繼輯 Số trang (bản quét): 175 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072094.cn/02072094.cn.pdf

Đánh giá

Chu Dịch Tông Nghĩa (周易宗義) là một bộ chú giải Kinh Dịch do Trình Nhữ Kế (程汝繼) thời Minh tập hợp và biên soạn. Cách ghi "(Minh) Trình Nhữ Kế tập" trên bản lưu cho thấy đây là trước tác của một tác giả sống dưới triều Minh, nhưng tiểu sử và hành trạng của ông hiện không được ghi lại đầy đủ trong các thư mục phổ biến, nên mức độ quy thuộc chủ yếu dựa vào đề tên trên chính văn bản hơn là vào các nguồn khảo chứng độc lập. Bản đang lưu ở đây chỉ còn phần thứ năm (五), tức không phải toàn bộ tác phẩm, và điều này cần lưu ý khi đối chiếu với các mục lục thư tịch cổ.

Về mặt truyền bản, thông tin hiện có rất hạn chế: bản này 175 trang, là bản tiếng Trung, trong kho xếp vào mục Kinh Dịch, kèm ghi chú rằng nguyên thư có chỗ chữ mờ không đọc được và một số trang bị tàn khuyết. Đây là tình trạng thường gặp ở các bản số hóa từ ấn bản cũ, và người đọc cần thận trọng với những đoạn dị văn hoặc khuyết tự phát sinh từ bản in gốc chứ không phải từ bản thân tác phẩm. Việc bản lưu chỉ còn một phần khiến khó xác định đầy đủ cấu trúc tổng thể của bộ sách cũng như mối liên hệ giữa các phần.

Trong dòng Dịch học thời Minh, các bộ "tông nghĩa" thường thuộc khuynh hướng lấy nghĩa lý làm trọng tâm, tổng hợp và điều hòa các cách hiểu khác nhau giữa tượng số và nghĩa lý, chứ không thuần túy theo lối chiêm nghiệm. Vị trí cụ thể của Chu Dịch Tông Nghĩa trong mạch đó chỉ có thể xác định khi đối chiếu với các bộ cùng thời và với các thư lục như Minh sử Nghệ văn chí hay Tứ khố toàn thư tổng mục, những nguồn mà ở đây chưa có dữ kiện để dẫn chiếu.