Chu Dịch Quỹ, tập 1 (周易揆)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (明)錢士升撰 Số trang (bản quét): 141 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072075.cn/02072075.cn.pdf

Đánh giá

錢士升 (1575–1652), tự 抑之, hiệu 御冷, người Gia Thiện, Chiết Giang, đỗ trạng nguyên năm Vạn Lịch 46 (1618), làm quan tới Đông Các đại học sĩ dưới triều Sùng Trinh rồi về trí sĩ. Ông để lại trước tác về Kinh Dịch, và 周易揆 là một trong số đó. Việc quy tác phẩm này cho Tiền Sĩ Thăng căn cứ vào ghi chú trên bản lưu, nhưng đây là dữ kiện thư mục chứ chưa phải kết luận của giới khảo cứu; với các sách Dịch thời Minh, tình trạng ghi nhầm soạn giả hoặc gộp chung nhiều tác phẩm vào một tên thường gặp, nên người đọc nên xem phần đề tác giả là thông tin cần kiểm chứng thêm.

Tên sách 揆 nghĩa là suy xét, đo lường; cách đặt tựa này đặt trọng tâm vào việc suy diễn nghĩa lý và tượng số hơn là tập chú, tức thuộc dòng "diễn Dịch" của Nho học đời Minh. Bản đang lưu ở đây chỉ có một phần, ký hiệu (一), 141 trang, và mô tả cho biết nguyên bản có chỗ chữ mờ, có trang tàn. Điều đó nói lên bản số hóa này là bản chụp của một bản in cũ đã sứt mẻ, không phải toàn bộ, nên độ đầy đủ của văn bản phải đặt thành câu hỏi khi sử dụng.

Về truyền bản, các sách Dịch đời Minh phần lớn lưu hành qua khắc in tư gia, sau đó tái bản nhiều lần với dị văn và khuyết trang khác nhau; không có dữ kiện cụ thể ở đây về đời khắc, nhà in hay số quyển, nên không thể xác định bản này thuộc hệ bản nào. Người học đối chiếu với các bộ cùng thời như của Lai Tri Đức hay Hà Khải sẽ thấy Tiền Sĩ Thăng đứng trong mạch nghĩa lý quan phương, và tài liệu này hữu ích chủ yếu như một mẫu diễn giải Dịch của sĩ phu Đông Lâm cuối Minh, hơn là một văn bản kinh điển độc lập.