Chu Dịch chính giải (mười lăm)

Giới thiệu

Cuốn sách cổ "Chu Dịch Chính Giải" (quyển mười lăm) thuộc thể loại Kinh Dịch của Trung Quốc cổ đại, chuyên luận giải về nội dung của Chu Dịch. Nguyên bản sách có một số chữ viết không rõ và vài trang bị hỏng, nhưng vẫn là tài liệu quý cho việc nghiên cứu học thuật. Tác phẩm tập trung vào việc phân tích các quẻ và hào trong Kinh Dịch, làm rõ ý nghĩa triết học và ứng dụng thực tiễn của nó.

Nhan đề gốc: 周易正解(十五) Tác giả: (明)郝敬撰 Số trang (bản quét): 164 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02072062.cn/02072062.cn.pdf

Đánh giá

郝敬 (Hác Kính), người Kinh Sơn, huyện Kinh Sơn, tỉnh Hồ Bắc, sống vào cuối Minh, từng giữ chức Cấp sự trung và để lại một khối lượng trước tác lớn, trong đó có bộ Chu Dịch chính giải được biết đến rộng hơn cả. Cuốn đang lưu là quyển mười lăm, tiếng Trung, thuộc mục Kinh Dịch, dày 164 trang. Hác Kính không đi theo lối tượng số của phái Hán Nho mà chủ trương lấy nghĩa lý để giải, xem Dịch như một văn bản triết học và luân lý có thể dùng vào việc tu thân, trị nước; khuynh hướng này đặt ông giữa dòng Nghĩa lý đời Tống - Minh chứ không phải dòng Đồ thư.

Niên đại của tác phẩm không còn nghi vấn lớn, nhưng việc quy thuộc từng quyển cho Hác Kính lại tùy bản lưu hành, vì bộ này truyền qua nhiều lần khắc in và ghép quyển về sau. Bản đang lưu là ấn bản cổ, mô tả gốc cho biết có chỗ chữ mờ, có trang tàn, nên khó đối chiếu toàn bộ dị văn nếu chỉ dựa vào một bản. Các dị bản thường khác nhau ở phần âm đọc và dẫn văn, không đụng tới kết cấu chính.

Với người học, bộ này đáng kể vì nó thuộc lớp chú giải cá nhân của một học giả Minh mạt, đứng giữa Chu Dịch bản nghĩa của Chu Hy và dòng chú giải triều Thanh về sau, giúp thấy được một cách đọc Dịch khác bên cạnh các bộ tổng hợp quen dùng. Khi tham khảo, nên đối chiếu với các bộ cùng thời để tách rõ chỗ nào là ý riêng của tác giả, chỗ nào là tư liệu chép lại từ tiền nhân.