Chu Dịch Kim Văn Diễn Nghĩa (quyển 6)
Thông tin thư mục tham khảo từ archive.org.
Giới thiệu
Cuốn sách cổ 'Kim Văn Chu Dịch Diễn Nghĩa (Quyển 6)' thuộc thể loại Dịch học của Trung Quốc thời cổ đại. Nội dung chính là giải thích và triển khai ý nghĩa của Kinh Dịch theo hệ thống văn tự kim văn. Tài liệu gốc được lưu trữ trên Archive.org với một số trang chữ mờ hoặc khuyết tờ.
Nhan đề gốc: 今文周易演義(六) Tác giả: (明)徐師曾撰 Số trang (bản quét): 97 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類
Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02071970.cn/02071970.cn.pdf
Đánh giá
Chu Dịch Kim Văn Diễn Nghĩa là một tác phẩm Dịch học Trung Quốc cổ đại, thuộc dòng chú giải kinh Dịch theo lối "diễn nghĩa", tức triển khai rộng ý nghĩa quẻ hào chứ không chỉ cắt nghĩa từng chữ. Tác giả ghi trên bản là Từ Sư Tằng (徐師曾) đời Minh. Hiện chưa có đủ dữ kiện trong bản lưu để xác nhận niên đại cụ thể và mức độ chắc chắn của việc quy thuộc này; giới nghiên cứu Dịch học vẫn thường đối chiếu trước tác của Từ Sư Tằng với các bộ diễn nghĩa cùng thời, và việc quy tác giả cho các bộ Dịch học đời Minh nhiều khi phải kiểm tra lại vì tình trạng ghi tên tác giả khác nhau giữa các bản in.
Tựa đề có chữ "kim văn" nên cần phân biệt với hàm nghĩa thông thường của thuật ngữ này trong văn tự học và kim thạch học: ở đây nó thuộc ngữ cảnh Dịch học, chỉ hệ thống văn bản hoặc cách trình bày Dịch theo lối đương thời, không nhất thiết đồng nhất với "kim văn" trong Kim Văn Thượng Thư hay các nghiên cứu cổ văn tự. Người đọc nên tra cứu thêm các bộ Dịch học đời Minh cùng dòng để định vị tác phẩm này trong mạch chú giải.
Về truyền bản, bản đang lưu là quyển 6, dài 97 trang, ngôn ngữ tiếng Trung, và theo mô tả gốc thì nguyên thư có chỗ chữ mờ, có tờ bị khuyết. Điều này ảnh hưởng trực tiếp tới việc đối chiếu dị văn: các đoạn chữ mờ hoặc thiếu tờ có thể làm sai lệch cách hiểu nếu người đọc chỉ dựa vào bản số hóa này. Vị trí của nó trong truyền thống Dịch học nằm ở dòng diễn nghĩa đời Minh, nơi người ta thường đặt cạnh các bộ chú giải kinh điển khác để thấy cách người xưa vừa bám vào văn bản vừa mở rộng sang nghĩa lý và tượng số. Tuy nhiên, vì tài liệu hiện có chỉ là một quyển lẻ và mô tả gốc khá ngắn, người học nên xem đây là một mảnh ghép trong toàn bộ tác phẩm chứ chưa đủ để đánh giá trọn vẹn hệ thống của tác giả.