Kim văn Chu Dịch diễn nghĩa (quyển 2)

Giới thiệu

Cuốn sách "今文周易演義(二)" là một tác phẩm cổ học thuộc dòng kinh điển Trung Quốc, chuyên về chủ đề Dịch học (易類). Sách bàn về nội dung và ý nghĩa của Kinh Dịch theo lối diễn giải văn bản cổ, nhưng bản in có một số chữ không rõ ràng hoặc trang bị sứt mẻ do niên đại lâu. Độc giả cần lưu ý tình trạng bản in để tra cứu phù hợp.

Nhan đề gốc: 今文周易演義(二) Tác giả: (明)徐師曾撰 Số trang (bản quét): 87 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02071966.cn/02071966.cn.pdf

Đánh giá

Tác phẩm này là một bộ diễn nghĩa Kinh Dịch, tức lối chú giải giảng luận từng câu chữ của kinh văn theo mạch văn nghĩa chứ không chỉ khảo đính tự từ. Cách đặt tựa "kim văn" (văn nay) đối lập với "cổ văn", cho thấy tác giả chủ ý lấy bản kinh lưu hành phổ biến đương thời làm nền, một chọn lựa có ý nghĩa phương pháp luận trong bối cảnh Dịch học đời Minh vốn phân nhánh giữa phái tượng số và phái nghĩa lý.

Tác giả đề tên là Từ Sư Tằng (徐師曾) đời Minh. Việc quy thuộc này cần đặt trong thế nghi vấn thường lệ: sách đời Minh hay bị gán nhầm chủ hoặc qua tay người đời sau nhuận sắc, nhất là với các bộ diễn nghĩa quy mô nhiều quyển như thế này. Ở đây chỉ nên ghi nhận tên ghi trên bản mà không quả quyết, vì chưa có dữ kiện đối chiếu thư mục học để xác định.

Bản đang lưu là quyển thứ hai, ngôn ngữ Hán, 87 trang, thuộc kho Kinh Dịch. Bản gốc Archive.org tự nhận có chỗ chữ mờ, có trang sứt mẻ, tức là một bản in cũ hoặc bản chụp từ bản in cũ chứ không phải hiệu khắc tân bản. Tình trạng dị văn giữa các bản in cùng một tác phẩm Minh đại là chuyện phổ biến, nên khi dẫn dụng cần đối chiếu ít nhất hai bản nếu có điều kiện.

Người học Dịch cần biết tới nó như một mẫu của lối diễn nghĩa Minh đại, đặt cạnh các bộ cùng dòng để thấy cách người đương thời tổ chức phần giảng giải. Song vì đây là quyển hai của một bộ chưa rõ tổng số quyển, lại chỉ có một bản lưu, nên các nhận định về vị trí của nó trong truyền thống nên dè dặt cho tới khi có đủ toàn bộ.